Sektör dikeylerine etkisi

Cambridge Üniversitesi Elektrik Tüketim Endeksi'ne (CBECI) göre, Bitcoin’in yıllık enerji talebi yaklaşık 148 TW civarındadır (3 Ekim 2024 itibarıyla), bu da dünyanın toplam elektrik tüketiminin yaklaşık %0,6’sına eşittir.

4.1.0 Bitcoin’in Enerji Tartışması

Bitcoin ağının enerjiyle olan ilişkisi, belki de en tartışmalı ve yanlış anlaşılan özelliğidir. Siyasi söylemlerin, artan sanayileşme ve tüketici davranışlarındaki eğilimler nedeniyle insanlığın çevre üzerindeki etkisine karşı giderek daha hassas hale geldiği bir dünyada, faaliyetleri için büyük miktarda enerji kullanan bir teknolojinin ortaya çıkması, önemli bir kamuoyu denetimini beraberinde getirmektedir. Ancak, bu denetimin çoğu pek bilgilendirici değildir ve birçok durumda oldukça yanlıştır; yukarıdaki Dünya Ekonomik Forumu'nun tweet'i de bunu göstermektedir.

Eleştirmenler, Bitcoin madenciliğinin enerji yoğun doğasının — Proof-of-Work (PoW) mutabakat mekanizması tarafından yönlendirilen — karbon emisyonlarına katkıda bulunduğunu, küresel enerji şebekeleri üzerinde ek baskı yarattığını ve bunun da iklim hedeflerini baltaladığını savunuyorlar. Bitcoin’in enerji kullanımını vurgulayan ve zaman zaman Arjantin gibi tüm ülkeleri geride bıraktığını gösteren raporlar, ağın sürdürülebilirlik çabalarını desteklemek yerine çevresel bozulmayı artırdığı yönündeki endişeleri körüklemiştir.

Bununla birlikte, Bitcoin madenciliğinin enerji şebekelerini modernleştirmede ve yenilenebilir enerji kaynaklarına geçişi kolaylaştırmada aslında olumlu bir rol oynayabileceğini öne süren giderek büyüyen bir karşı anlatı da vardır.

Peki, Bitcoin çevre için net bir fayda sağlayabilir mi? Şebeke verimliliği ve istikrarına katkıda bulunabilir ve böylece yenilenebilir enerji üretimine geçişi destekleyebilir mi?

4.1.1 Güvenlik Olarak Enerji Kullanımı

Bitcoin ağının temel işlevi, merkezi olmayan bir işlem defterini korumaktır. Bunu doğrulayacak merkezi bir otorite olmadığında, ağın defterin bütünlüğünü sağlamak ve 'çifte harcama'nın önüne geçmek için bir yol bulması gerekir. Ağdaki tüm katılımcıların, belirli bir anda defterin durumu (kimin neye sahip olduğu) konusunda hemfikir olması gerekir. İşte burada madencilik devreye girer.

Madenciler, dünya çapında yayılmış özel bilgisayar donanımları veya ASIC'ler (Uygulamaya Özel Entegre Devreler) kullanır. ASIC'ler, saniyede katrilyonlarca hesaplama yaparak kriptografik bir bulmacanın çözümünü tekrar tekrar tahmin etmek üzere tasarlanmıştır. Başarılı bir tahmin, madenciye yeni basılmış bitcoin şeklinde ödül kazandırır ve ağ, madencinin başarılı olduğunu gerçek zamanlı olarak kriptografik olarak doğrular. Bu nedenle bu sürece 'iş ispatı' (proof-of-work) adı verilir.

Dünya çapındaki madenciler topluca muazzam bir hesaplama gücü sağlar. Bu, ağın güvenliğini sağlamak için tasarlanmıştır — ağı kendi çıkarı için saldırmak veya manipüle etmek isteyen kötü niyetli birinin, ağın çoğunluğunu kontrol edecek kadar büyük bir hesaplama gücü kullanması gerekir. Bu mümkün olsa bile, çok büyük mali kaynaklar gerektirir ve yine de Bitcoin ağını önemli ölçüde bozacak kadar uzun süre kontrolü elinde tutması pek olası değildir. Bu nedenle, bu tür bir saldırının başarılı olma olasılığı enerji engeli sayesinde neredeyse sıfıra inmiştir.

Bitcoin elektrik israf etmez, güvenlik için kullanır.
Kyle Torpey

4.1.2 Boşa Giden Enerjinin Peşinde

Bitcoin madencileri, işlemler defterine bir sonraki bloğu ekleyip 'blok ödülünü' almak için 7/24 süren küresel bir yarışta diğer oyunculara karşı son derece rekabetçi bir ortamda faaliyet gösterirler. Madenciler için hem bol bulunan hem de talep açısından az ya da hiç rekabet olmayan en ucuz enerjiyi bulmak ticari açıdan kritik öneme sahiptir. Bu da madencileri boşa giden veya israf edilen enerji kaynaklarına yönlendirir.

Bunun temel nedeni maliyet etkinliğidir. Elektrik, madenciler için ana işletme maliyetidir çünkü süreç oldukça enerji yoğundur. Boşa giden enerji — yani aksi takdirde kullanılmayacak olan, örneğin yenilenebilir kaynaklardan elde edilen fazla enerji veya doğal gazın yakılması gibi — kullanılarak madenciler enerji maliyetlerini önemli ölçüde azaltabilirler. Boşa giden enerji genellikle daha ucuzdur çünkü kolayca erişilemez veya yüksek talep görmez. Örneğin, fazla hidroelektrik veya rüzgar enerjisi olan bölgelerde, enerjiyi dağıtacak altyapı eksikliği nedeniyle fiyatlar düşebilir. Bu da madencilere düşük maliyetli elektrik anlaşmaları yapma fırsatı sunar ve kâr marjlarını artırır.

Elektrik anlaşmaları, madencilerin boşa giden veya atık enerji kaynaklarına erişimini güvence altına alabilir ve onları geleneksel enerji piyasalarının dalgalanmalarından koruyabilir. Elektrik fiyatları, mevsimsel talep, fosil yakıt fiyatları ve jeopolitik olaylar nedeniyle dalgalanır. Boşa giden enerji, madencilere daha istikrarlı ve öngörülebilir bir enerji arzı sunar, bu da uzun vadeli planlama ve kârlılığı daha mümkün kılar. Ayrıca, boşa giden enerjinin kullanılması, madencinin karbon ayak izini azaltarak çevresel eleştirileri hafifletir ve itibar açısından da fayda sağlar.

Madenciye fayda sağlamanın yanı sıra, enerji üreticisi de fazla enerjisi için güvenilir bir müşteri kazanır. Özellikle uzak veya kaynak açısından zengin bölgelerdeki enerji üreticilerinin fazla enerjiyi satmak için sınırlı seçenekleri olabilir. Bitcoin madencileri, aksi takdirde israf edilecek bu enerji için cazip bir 'son çare alıcısı' sunar. Bu nedenle, enerji üreticileri ile madencilik şirketleri arasındaki ortaklıklar karşılıklı fayda sağlayabilir; üreticiler boşa giden enerjiyi paraya dönüştürürken, madenciler ucuz enerjiye erişim sağlar.

Ayrıca, güneş ve rüzgar gibi yenilenebilir enerji kaynakları, genellikle düşük talep zamanlarında veya büyük enerji tüketicilerinden uzak yerlerde fazla enerji üretir. Bitcoin madencileri, bu kaynakların yakınında operasyon kurarak aksi takdirde sınırlandırılacak (yani israf edilecek) enerjiyi ticari olarak kullanabilirler. Bu, özellikle üretimi düzensiz olan rüzgar çiftlikleri veya güneş tarlaları için önemlidir. Bu durum, kullanılmayan yakıtın ticari talebin olduğu yerlere kolayca taşınabildiği fosil yakıtlı elektrik şebekelerinden farklıdır. Bu nedenle, fosil yakıtlı elektrik genellikle kârlı madenciliği destekleyecek kadar ucuz değildir.

4.1.3 Şebeke Dengeleme Zorluğu

Bir elektrik üreticisinin bakış açısından, şebeke dengelemesi, güneş ve rüzgar gibi birçok yenilenebilir kaynağın aralıklı doğası nedeniyle yenilenebilir enerji şebekeleri için önemli bir zorluktur. Geleneksel enerji kaynaklarının (ör. kömür, gaz veya nükleer) aksine, sürekli elektrik üretebilen yenilenebilirler çevresel koşullara bağlıdır. Bu da enerji üretiminde dalgalanmalara yol açar ve arz ile talebin gerçek zamanlı olarak dengelenmesini zorlaştırır.

Örneğin, güneş ve rüzgar enerjisi üretimi hava durumuna ve günün saatine bağlıdır. Güneş enerjisi yalnızca güneş parladığında çalışır ve rüzgar türbinleri yalnızca rüzgar estiğinde elektrik üretir. Bu da enerji arzının değişkenliğine yol açar ve elektrik arzının her zaman taleple eşleşmesini zorlaştırır. Yenilenebilir enerji üretiminde ani bir düşüş (örneğin, rüzgarın durması veya bulutlu havalarda) elektrik mevcudiyetinde keskin azalmalar yaratabilir, bu da elektrik kesintilerine yol açabilir veya fosil yakıtlı santrallerden yedek güç gerektirebilir.

Ayrıca, yüksek yenilenebilir enerji üretimi (ör. güneşli veya rüzgarlı günler) ve düşük talep dönemlerinde (örneğin her sabah 1-4 arası), şebekenin aşırı yüklenmesini önlemek için bazı yenilenebilir enerji üretimi sınırlandırılmak zorunda kalır. Bu, yenilenebilir enerji projelerinin ekonomik uygulanabilirliğini azaltır ve verimsizlik yaratır.

Bazen pillerin veya diğer enerji depolama teknolojilerinin enerji üretimindeki değişkenliği yumuşatıp yumuşatamayacağı sorulur. Bu teknolojiler, yenilenebilirlerden üretilen fazla enerjiyi depolamaya yardımcı olabilse de, genellikle pahalıdır ve sınırlı kapasiteye sahiptir. Bu da enerji üretimi ve tüketimindeki dalgalanmaları uzun vadede dengelemeyi zorlaştırır.

4.1.4 Bitcoin Dengeleyici Olarak

Bitcoin madenciliği, esnek enerji talebi sayesinde, yenilenebilir enerji şebekelerini dengelemek için etkili bir talep tarafı yönetim aracı olabilir. Bitcoin madencileri, şebekenin ihtiyaçlarına göre enerji tüketimlerini hızla ayarlayabilirler. Yenilenebilir enerji üretiminin fazla olduğu dönemlerde, madenciler operasyonlarını artırarak fazla enerjiyi emebilirler. Tersine, yüksek talep veya düşük yenilenebilir enerji üretimi dönemlerinde, madenciler operasyonlarını hızla durdurabilir veya azaltabilir, böylece temel hizmetler için enerji açığa çıkarırlar. Bu esneklik, şebekenin dengelenmesine yardımcı olur ve aralıklı yenilenebilir kaynakların entegrasyonunu, pahalı depolama çözümlerine veya fazla enerjiyi ısıya dönüştüren dirençli yük bankalarının kullanılmasına gerek kalmadan kolaylaştırır.

Ayrıca, birçok Bitcoin madencisi, şebekenin zorlandığı zamanlarda (ör. sıcak hava dalgaları veya soğuk hava patlamaları sırasında) gönüllü olarak enerji tüketimini azaltmayı içeren talep yanıt programlarına katılır. Kontrol edilebilir bir yük olarak hareket ederek, madenciler elektrik kesintilerini önlemeye ve özellikle yüksek talep dönemlerinde şebekenin istikrarlı kalmasına yardımcı olabilirler.

Fazla yenilenebilir enerjiyi sınırlandırmak yerine, Bitcoin madenciliği bu fazla enerjiyi tüketebilir ve etkin bir şekilde paraya dönüştürebilir. Bu, aksi takdirde israf edilecek enerji için ekonomik bir kullanım alanı yaratır ve yenilenebilir enerji projelerinin genel verimliliğini artırır. Yenilenebilirlerin yaygın olduğu bölgelerde, örneğin Teksas veya İzlanda’da, Bitcoin madencileri yenilenebilir enerji santrallerinin yakınında operasyonlar kurarak fazla enerjiyi emerken şebekenin de dengelenmesine yardımcı olmuştur.

Teksas’ta, Bitcoin madencileri Texas Elektrik Güvenilirliği Konseyi (ERCOT) 2 ile şebeke dengeleme çalışmalarına katılmıştır. Bu madenciler, gerçek zamanlı şebeke koşullarına göre operasyonlarını ayarlayarak elektrik arz ve talebinin dengelenmesine yardımcı olur ve yenilenebilir enerjinin şebeke güvenilirliğinden ödün vermeden etkin bir şekilde entegre edilmesini sağlar. Örneğin, 2021 Teksas kış fırtınası sırasında Bitcoin madencileri enerji tüketimini azaltarak kritik altyapı ve konut kullanımı için enerji açığa çıkarmıştır.

4.1.5 Temiz Enerjiyi Teşvik Etmek

Fazla yenilenebilir enerjiyi paraya dönüştürmenin ve son çare alıcısı olarak hareket etmenin yanı sıra, Bitcoin madencileri enerji sağlayıcılarıyla uzun vadeli ortaklıklar kurarak yeni yenilenebilir enerji altyapısına yatırım yapılmasını da teşvik ediyor. Bu, enerji tedarikçisine istikrarlı ve güvenilir bir gelir akışı sağlar ve ek rüzgar çiftlikleri, güneş santralleri ve hidroelektrik projelerinin geliştirilmesini teşvik eder. Bitcoin madencilerinin varlığı, sürekli bir müşteri tabanı sağlayarak bu tür projeleri finansal olarak daha uygulanabilir hale getirebilir. Ayrıca, madenciler enerjinin bedelini hemen ödeyebilir, yani elektrik kaynağı henüz şebekeye bağlanmadan önce. Bu, geri ödeme süresini önemli ölçüde kısaltır ve yeni bir yenilenebilir enerji projesinin sermaye maliyetini düşürür. Bir Bitcoin madencisi garantili tüketici olarak hareket ettiğinde, enerji sağlayıcı madenci olmadan mümkün olandan daha büyük bir proje inşa etmeyi tercih edebilir.

Yenilenebilir enerji için sürekli bir alıcıya duyulan ihtiyaç, yakın zamanda Birleşik Krallık’ta açıkça ortaya çıktı - rüzgar çiftliklerinin kapatılması için ödeme yapıldığı ve yerlerine gaz santrallerinin kullanıldığı yaygın olarak bildirildi.Boşa Giden Rüzgar, Birleşik Krallık'taki kullanılmayan rüzgar enerjisi miktarını takip eden bir web sitesi, 2025'in ilk iki ayında bu kısıtlamanın tüketicilere maliyetinin 253 milyon £ olduğunu, bir önceki yılın aynı dönemine göre 158 milyon £ artış olduğunu tahmin etti.

Business Matters, sorunun nedeninin “Britanya'nın iletim altyapısının yükseltilebileceğinden daha hızlı inşa edilen açık deniz rüzgar çiftliklerinin hızlı genişlemesi” olduğunu iddia ediyor. Rüzgarlı ve talebin düşük olduğu günlerde, elektrik ağı fazla enerjiyi iletemez ve ağ operatörü, rüzgar çiftliklerine kapanmaları için fiilen tazminat öder. Ayrıca, talep merkezine daha yakın olan gazla çalışan elektrik santrallerine de farkı karşılamaları için ödeme yapar.

Buna karşılık, jeotermal ve hidroelektrik enerjinin hakim olduğu İzlanda'da, Bitcoin madencileri yenilenebilir enerji altyapısının genişlemesinde itici güç olmuştur. Bölgede mevcut olan düşük maliyetli yenilenebilir enerji, çok sayıda madencilik operasyonunu cezbetmiş ve iki sektör arasında sinerjik bir ilişki yaratmıştır.

İzlanda hükümeti, Bitcoin madenciliğinin ekonomiyi canlandırma, istihdam yaratma ve yabancı yatırımı çekme potansiyelini tanımıştır. Sonuç olarak, sektörü desteklemiş ve büyümesini aktif olarak teşvik etmiştir.
Industry Leaders Magazine

Bitcoin madenciliğinin coğrafi esnekliği de önemlidir. Bitcoin madenciliği operasyonları, geleneksel endüstrilerde olduğu gibi coğrafi olarak kısıtlanmaz. Bol miktarda yenilenebilir enerji kaynağına sahip, ancak nüfus merkezlerine veya iletim altyapısına sınırlı erişimi olan uzak bölgelerde kurulabilirler. Bu, onları geleneksel endüstrilerin mümkün olmayacağı yerlerde enerji tüketimi için ideal adaylar yapar ve kullanılmayan alanlarda temiz enerji gelişimini teşvik eder. Bu şekilde, Bitcoin madencileri enerji kaynağına gelen bir pazar oluşturur, enerjinin onlara getirilmesini gerektirmez; böylece tüm ilgili altyapı maliyetlerinden kaçınılır.

Bitcoin madenciliği, temiz enerjiye sürekli talep yaratarak, şebekeleri dengelemeye yardımcı olarak ve yenilenebilir kaynaklar açısından zengin bölgelerde altyapı gelişimini destekleyerek yenilenebilir enerji gelişimi için güçlü bir ekonomik teşvik sunar. Madencilik operasyonları giderek daha fazla yenilenebilir enerjiye yöneldikçe, küresel olarak daha sürdürülebilir bir enerji geleceğine geçişte kilit oyuncular haline gelmektedirler.

4.1.6 Gelişen Olumlu Bir Hikaye

Bitcoin'in enerjiyle olan ilişkisi çok yönlü ve gelişmektedir. Bitcoin madenciliği, yüksek enerji tüketimi nedeniyle eleştirilmiştir; bazı yorumcular ve çevreciler, ağın enerji kullanımının tüm ülkelerle eşdeğer olduğunu gösteren çalışmalara atıfta bulunurken, diğerleri sektörün enerji talebinin iklim değişikliğini daha da kötüleştirebileceğinden endişe ediyor. Ancak bu anlatı, Bitcoin madenciliğinin yenilenebilir enerjiye geçişte ve şebeke verimliliğinde yapıcı bir rol oynama potansiyelini tamamen göz ardı ediyor.

Bitcoin madenciliği, ucuz ve bol elektriğe olan benzersiz ihtiyacıyla giderek daha fazla yenilenebilir enerji kaynaklarıyla uyumlu hale gelmiştir. Rüzgar, güneş veya hidroelektrik açısından zengin bölgelerde, madenciler aksi halde boşa gidecek fazla veya kullanılmayan enerjiden yararlanabilirler. Bu dinamik, özellikle düşük talep zamanlarında fazla elektrik için sürekli bir talep sağlayarak yenilenebilir enerji projelerinin ekonomik uygulanabilirliğini artırmaya yardımcı olur.

Kullanılmayan enerji kaynaklarını aramak, Bitcoin madencileri için ticari açıdan gereklidir çünkü maliyetleri düşürür, çevresel sürdürülebilirliği artırır ve dalgalı bir enerji piyasasında operasyonel istikrar sağlar. Bu strateji, madenciliği sadece daha kârlı hale getirmekle kalmaz, aynı zamanda sektörü şebeke yönetimi ve yenilenebilir enerji gelişiminde kilit bir oyuncu konumuna getirir.

Bitcoin madenciliği, yenilenebilir enerji şebekelerinin karşılaştığı temel zorluklardan bazılarına çözümler sunar. Güneş ve rüzgar enerjisinin kesintili doğası, enerji üretiminin hava koşullarına bağlı olarak dalgalanması nedeniyle istikrarsızlık yaratır. Esnek ve ölçeklenebilir operasyonlara sahip Bitcoin madencileri, fazla üretim zamanlarında fazla enerjiyi tüketerek ve yüksek talep dönemlerinde faaliyetlerini azaltarak şebekeyi dengelemeye yardımcı olabilir. Bu talep-yanıt yeteneği, madencilerin şebeke operatörleriyle iş birliği yaptığı Teksas gibi pazarlarda şimdiden kullanılmaktadır.

Bitcoin'in petrol sahalarında metan alevlenmesini ortadan kaldırma potansiyeli, gözden kaçan bir başka faydadır. Aksi halde yakılacak olan kullanılmayan doğal gazı yakalayıp kullanarak, Bitcoin madencileri zararlı metan emisyonlarını azaltmaya yardımcı olabilir ve çevreye zarar veren bir atık ürünü değerli bir kaynağa dönüştürebilir.

Bitcoin madenciliğinin çevresel açıdan incelenmesi beklenen ve memnuniyetle karşılanan bir durumdur. Ancak teknoloji, yenilenebilir enerji benimsenmesini ilerletmek ve şebeke verimliliğini artırmak için benzersiz fırsatlar sunduğunu giderek daha fazla göstermektedir.

Sektör olgunlaştıkça, yenilenebilir enerji sağlayıcıları ve şebeke operatörleriyle daha fazla iş birliği, Bitcoin madenciliğinin küresel olarak daha sürdürülebilir bir enerji geleceğine geçişte kilit bir oyuncu olmasına yardımcı oluyor.

Notlar

1. Bitcoin Elektriği Boşa Harcamaz, Güvenlik İçin Kullanılır, elektriğin Bitcoin’in güvenlik modeli için temel olduğunu açıklayan bir makale, Bitcoin Magazine, Kasım 2015 https://bitcoinmagazine.com/business/bitcoin-doesn-t-waste-electricity-it-s-used-for-security-1446482572
2. Bitcoin madencileri, Teksas'taki Büyük Esnek Yüklerin %95'ini oluşturuyor, The Miner Mag, Şubat 2024.https://theminermag.com/news/2024-02-29/bitcoin-mining-map-north-america-texas/
3. Şebeke kapasitesi eksikliği ‘boşa giden rüzgar’ maliyetlerini 250 milyon £’a çıkarıyor, Business Matters, Mart 2025https://bmmagazine.co.uk/news/lack-of-grid-capacity-pushes-wasted-wind-costs-to-250m/
4. İzlanda: Beklenmedik Bir Bitcoin Madenciliği Merkezi, Industry Leader Magazine, Eylül 2023https://www.industryleadersmagazine.com/iceland-the-unlikely-bitcoin-mining-hub/
5. Metanı karbondioksitten daha güçlü bir sera gazı yapan nedir? Climate Portal, Aralık 2023.https://climate.mit.edu/ask-mit/what-makes-methane-more-potent-greenhouse-gas-carbon-dioxide
6. Bitcoin flare firması Crusoe, rakibi Great American Mining'i satın aldı, Data Center Dynamics, Ekim 2022https://www.datacenterdynamics.com/en/news/bitcoin-flare-firm-crusoe-buys-rival-great-american-mining/

4.2.0 The Challenge for Investment Managers

Bitcoin is not only a new entrant to the institutional investment sector, it has unique characteristics that pose challenges for traditional finance around how to classify and evaluate it. Bitcoin is only 15 years old and, for most of that time, it was a small and relatively illiquid asset dominated by individual investors. Participation in the bitcoin market by institutional investors has, so far, been limited. For many years, the absence of clear legal and regulatory guidance was an obvious hurdle and perhaps a convenient excuse for staying away.

The launch of futures markets in bitcoin around the end of 2017 was the first step in legitimising the asset for regulated investors. However, it was the regulatory approval of Bitcoin ETFs, in January 2024, that finally demonstrated to the professional investment management sector that bitcoin is now an established asset class that demands attention.

Now bitcoin is becoming a more widely-appreciated asset class, the key challenge for institutional investors is how to evaluate and develop an investment strategy around it. Wealth managers are under increasing pressure from clients to offer, not only an opinion, but a credible framework with products that allow clients to participate in this new asset class. Otherwise, they risk losing significant business to rivals with a broader-minded approach to building wealth.

Until recently, it was challenging for investment managers to justify spending any time to study bitcoin, let alone allocating capital to it. However, with client interest ramping up, we may have reached a point where managers without a bitcoin investment strategy must provide a valid justification.

This module considers some of the ways traditional investment managers might consider bitcoin the asset, its prospects, valuation metrics and impact on portfolios. It is not intended to be prescriptive - the investment management community is very broad in scope and style and each manager will have its own investment framework and process.

4.2.1 Coming around to bitcoin

Institutional investors can be considered in two groups. The first group consists of wealthy investors that may be participating via an investment vehicle or a family office. The group also contains specialist investors or hedge funds that are, by their nature, able to deploy capital relatively quickly. They may have few stakeholders, making them less constrained and more nimble with regard to investment decisions and strategy. They may be less constrained by regulation and have a higher risk tolerance. This group is already more likely to have some exposure to bitcoin.

The second group can be thought of as the more traditional investment sector. It consists of regulated investment advisors, larger asset managers, banks, mutual fund operators, pensions, endowments and sovereign wealth funds. It tends to move much more cautiously and has a lower risk tolerance.

This group is also much more conservative. Its members will have long-established and detailed investment frameworks and processes. Managers may be constrained by detailed mandates that restrict the assets or markets available. Allocation decisions are often made by committees made up of portfolio managers, analysts and compliance staff where ideas are deeply-researched and documented according to strict criteria, all under the watchful eye of a financial regulator. 

It is easy to have sympathy for this group and the challenges it faces with bitcoin. By nature this group is conservative, resistant to change and, generally, this approach has served it well. In that environment, when a highly-innovative or disruptive technology comes along, the natural reaction is to be cautious, skeptical or to completely dismiss it, especially if much of the wider industry is doing the same. Therefore, in this highly-disciplined environment, it should be no surprise that this second group has moved much slower when allocating to a new asset like bitcoin. 

Readers of much of the traditional financial media’s coverage of the Bitcoin network and protocol have noted that many commentators struggle to see where it fits within the legacy financial system. This is understandable. Bitcoin emerged from outside the existing financial system. And, as a technology that reimagines the concept of money itself, its adoption has the potential to render much of traditional finance obsolete. Of course, this resembles the disruptive technology playbook within other industries.

Nevertheless, increased demand for exposure from clients is forcing managers to consider bitcoin exposure in portfolios or risk losing clients. This demand was a key driver in the launch of Bitcoin ETFs by large asset managers BlackRock, Fidelity and others. This gave investment managers a regulator-approved vehicle, allowing them to satisfy investor demand for bitcoin exposure in a way that is compatible with existing investment mandates.

After 15 years of negative coverage from mainstream and business media, Bitcoin is still defying many naysayer predictions. The network continues to grow and metrics such as the number of public addresses, the network hash rate and the dollar value transacted, all point to technology that continues to grow exponentially.

Therefore, it is becoming harder for investment managers to justify not having an allocation to bitcoin.

4.2.2 Bitcoin: An Acceptable Alternative Asset?

Depending on their mandate (e.g. single asset, single strategy or risk-weighted multi-asset funds etc), large traditional investment managers will have their own well-established criteria and framework for evaluating potential investments. These processes are disciplined and rigorous, as they should be. Therefore, it may be challenging for an investment manager to see whether holding bitcoin in a portfolio can fit an existing investment process because it cannot be valued using traditional metrics used for other asset classes. Therefore, part of the evaluation of bitcoin as an investment should run alongside a review of existing investment processes. 

From an academic perspective, the goal of effective investment management is to develop optimal portfolios at the ‘efficient frontier’. That is, the portfolios that offer the highest expected return for a defined level of risk, or the lowest measure of risk for a defined expected return. The key question for investment managers is whether an allocation to bitcoin can help achieve this goal.

Studies show that successful evaluation of risk versus return should place a portfolio at or near the efficient frontier. A common metric used to measure this is the Sharpe Ratio. It divides a portfolio’s excess return by a measure of a portfolio’s volatility, such as the standard deviation of excess return. A higher Sharpe is better when comparing portfolios.

It’s worth noting that portfolios at the efficient frontier usually exhibit a higher degree of diversification. That is, they contain a broad range of assets whose returns are not closely correlated in terms of price performance. Alternative assets tend not to be closely correlated with the major asset classes (stocks and bonds) and therefore can be an attractive prospect for investment managers seeking additional diversification in a portfolio. ‘Alternatives’, such as private equity, real estate, farmland, or even art and collectibles are increasingly on the watch-list of institutional portfolio managers as a diversification tool, especially given the significant underperformance of the bond market in recent years. Managers of the typical ‘60/40’ portfolio (60% stocks, 40% bonds) are under pressure to improve overall investment performance.

However, alternatives often come with a significant impediment. They may reside in markets that lack the depth of liquidity seen in larger stock or bond markets. It is challenging to find buyers or sellers in sufficient size. Even pricing an asset for portfolio purposes can be challenging as simply ‘marking to market’ can be unreliable in an illiquid market.

Bitcoin is an alternative asset that doesn’t have this drawback. It is a market valued in excess of $1 trillion and trades 24x7 globally. Volume traded is counted in tens of billions of dollars daily. Also, unlike other alternative investments, bitcoin is homogeneous, independently verifiable, easily divisible and has no counterparty risk, if held directly. 

4.2.3 Analysing and Valuing Bitcoin

Professional Investment managers will already have an established rigorous process for evaluating potential investments. In 2017, business systems analyst Brian Leemoon developed a framework for appraising Bitcoin technology using three well-established business analysis methods: SWOT, PESTLE and Porter's Five Forces. From an investment manager’s perspective, a summary example SWOT analysis for Bitcoin might look something like this:

Strengths

• Most recognised digital asset, open payment network/protocol with longest history
• Highly stable protocol with no major changes to monetary policy
• Highly stable network with 99.99% uptime since inception
• Most secure and decentralized digital asset network
• Most valuable and liquid digital asset market with the largest user base
• Fastest growing digital asset network - no. of addresses, hash rate, value transacted
• Enabling economic participation in developing world
• Positive symbiotic relationship with renewable energy and other ESG benefits
• Establishing as a treasury asset for corporations, strengthening balance sheets
• Regulatory landscape is improving. i.e. approval of ETFs in the US

Weaknesses

• Highly-volatile asset price with significant price drawdowns
• On-chain transaction costs are highly variable
• Lack of market education around functionality and properties
• Challenging to value by investors
• Lack of clear regulatory guidelines in major markets 
• Negative market perceptions and sensitivity to illicit or criminal use
• Career/reputation risk associated with supporting Bitcoin within traditional finance sector
• Could become illiquid if investor sentiments turns against the asset
• 3rd-party custodians are vulnerable to cyberattack or theft

Opportunities

• Becomes established as a store of value and global treasury reserve asset
• Becomes more accepted as a medium of exchange for goods and services
• Success of application layer protocols will drive significant user adoption 
• User growth at a similar rate to the internet in the mid-1990s
• Opportunity for improved investment returns through diversification (non-correlation)
• Market dynamics ripe for demand - fiat monetary debasement likely to continue
• Early-mover advantage potential for investment managers over competitors

Threats

• Significant price rally leading to risks of a large price drawdown
• Regulatory landscape in major markets turns against the technology
• The network experiences a technical outage, impacting valuation perceptions
• An ‘upgrade’ to the network results in unexpected technical problems
• It is surpassed by another digital asset that has more user or regulatory support

This is not an exhaustive list and we should expect investors to hold varying views on the strengths and weaknesses etc. However, the exercise encourages analysts to gain a deeper understanding of the Bitcoin network, protocol and asset and consider what makes it investible. It is also important to revisit the analysis regularly since key elements of the ecosystem continue to develop.

The SWOT analysis also encourages analysts to make a comparison with the fiat monetary system. A general lack of acceptance of the problems associated with fiat money can be a roadblock to understanding Bitcoin. For decades, there has been very little discussion of fiat money’s drawbacks within investment or academic communities, largely because it is generally accepted that there is no credible alternative since the gold standard ended, giving way to a system of free-floating fiat currencies. That is, until Bitcoin came along.

Bitcoin has new and unique properties. Because of this there has been much debate around how to value it as an investment. A common critique is that it has no cash flows like stocks, bonds or real estate and it is, therefore, ‘uninvestable’. However, this may speak to the inflexibility of an investment process that requires rework to adapt to new ideas. It helps some investors to think of bitcoin (the asset) as a ‘digital gold’ with superior properties to physical gold. Gold also has no cash flows and has a long history of being used as money. Drawing a comparison of the monetary properties of gold, fiat and bitcoin can be instructive, similar to that contained in the 2018 article ‘The Bullish Case for Bitcoin’ by Vijay Boyapati.

In the absence of traditional measures of valuation, how should we consider the potential future value of bitcoin? 

Analyst Jesse Myers4 at OnRamp suggests that because bitcoin can be thought of as new base money that can reprice all other asset classes, then the Total Addressable Market (TAM) for bitcoin is the entire world’s wealth (around $900T), that is, all value held in equities, bonds, real estate, money markets etc.

 Of course, the capture of a majority or even a large portion of the world’s wealth is not expected to happen anytime soon. This is a multi-decade story. So, in the meantime, how can we track that the Bitcoin network is trending in the right direction, so that this investment thesis for bitcoin (lower case b for the asset) remains intact?

For the Bitcoin network there are many metrics5 we can track to monitor activity on the network. Below are some examples. This is not an exhaustive list and a full description of each is beyond the scope of this module.

• Hashrate of the network (the total combined computational power being used to mine and process transactions on the Proof-of-Work Bitcoin ledger)
• Dollar value transacted on the network
• Number of bitcoin on exchanges (a measure of scarcity of the available bitcoin for trading)
• Number of users, active wallets on the network (base layer & layer 2 such as Lightning). It is worth noting that estimates of these can vary significantly, so it is important to choose a consistent methodology in order to monitor trends reliably. 
• Number of active nodes on the network
• HODL waves (the distribution of bitcoin holders based on how long they have held coins)
• The trend of Bitcoin-related media publications, such as films, books or mainstream media articles.
• The trend in the number of merchants accepting bitcoin payments in major economies. This can be tracked on btcmap.org 

Tracking a basket of metrics for the network helps a manager monitor if the investment thesis remains intact. In addition, tracking the progress of publicly traded related stocks (such as miners or companies offering bitcoin exposure) can provide additional supporting data. These stocks can also be valued using traditional metrics that professional managers will already be comfortable with, such as discounted cash flow models or ratios such as price/earnings, price/sales, price/earnings growth, price/free cash flow, or price/book value. 

4.2.4 Bitcoin’s impact on Portfolios

Despite being only 15 years old, by August 2025 bitcoin had established itself as the world’s 7th most valuable asset. While it’s important for investment managers to understand the nature of Bitcoin and its potential impact on the economy and society, the key question from a professional perspective is the potential impact on portfolios.

If we believe that Bitcoin can capture a significant portion of global wealth over the long-term, then it seems reasonable to have an allocation to it as a high-powered return enhancer. However, it is important to consider whether the return is worth the risk. This is captured by the Sharpe Ratio mentioned earlier. A manager should also consider diversification. That is, how correlated an asset’s investment returns are when compared with other assets in the portfolio, while also considering the risks around price volatility and drawdowns.

There is publicly available information on the impact of bitcoin on portfolios at Fidelity Investments or the Nakamoto Portfolio from Swan Research. In a study updated in June 20248, Fidelity conducted returns, volatility and correlation analysis of bitcoin relative to stocks, bonds and gold within a 60/40 stocks/bonds portfolio. It found that bitcoin did offer some diversification benefit, although correlations vary.

The chart below shows rolling 3-year correlations of bitcoin relative to stocks and bonds, from July 2013 to March 2024. It shows that, while correlations between stocks and bonds are increasing. A rolling 3-year correlation to stocks of 0.53 and to bonds of 0.26 through to March 2024 shows significant potential for diversification in a multi-asset portfolio.

The total market capitalization of bitcoin didn’t exceed $100B until mid-2016. Therefore measuring early correlations may be less meaningful since the bitcoin market lacked depth, liquidity and pricing efficiency in early years, especially prior to January 2018 when the first bitcoin futures contracts began trading.

From a returns perspective, Fidelity observed that since August 1, 2010 to March 31, 2024, bitcoin achieved annual returns of 178%, while noting that since the establishment of futures trading, annualized returns are around 29.6%. Of course, the past is no guarantee of the future. However, it is clear that bitcoin has potential to significantly enhance portfolio returns.

Bitcoin’s price volatility is often cited as a reason that investment managers steer clear of bitcoin as a portfolio constituent. It is a slightly odd criticism, since managing price volatility of individual assets within a portfolio is a well-understood attribute of a competent portfolio manager. Furthermore, Fidelity found that bitcoin’s annual price volatility is not dramatically different to the ‘magnificent seven’ group of high-performing technology stocks.10 At the end of 2023, there were 92 S&P stocks more volatile than bitcoin.

Fidelity also observed that bitcoin’s volatility is declining over time. This is to be expected as the market matures. A deeper and more liquid market allows for greater capital inflows with less impact on the market price.

High price volatility, measured by the standard deviation of returns, is also well-understood by investors as a by-product of high performing assets. As shown in the table below, for the period from 2020 to early 2024, bitcoin investors have been well-compensated for its volatility, showing a Sharpe ratio of 0.96 versus 0.65 for the S&P 500. The Sortino ratio is perhaps more instructive, since it only considers downside standard deviation of returns or “bad” volatility. Its value of 1.86 shows that the majority of volatility over the four years was to the upside. This is despite some significant price drawdowns over the period.

The bottom line is that bitcoin is a volatile asset. This is to be expected because it is new and on a long voyage of price discovery and user adoption. Professional investors are well-equipped to embrace this volatility and, given the potential for supernormal returns, manage it accordingly. They can determine the appropriate allocation, in line with their own investment framework and appetite for risk. And, to smooth out short-term volatility, holding bitcoin for at least one, 4-year, halving cycle could be an appropriate minimum holding period.

4.2.5 The Shifting Narrative 

Since the start of 2024, there has been a significant shift in the narrative around bitcoin within traditional finance. The market entered 2023 with the overhang of the FTX collapse still present. As a result, large swathes of the industry were not considering bitcoin as a seriously investable asset.

Moving forward one year the narrative has shifted considerably. The US SEC approval of Bitcoin ETF products represents a transformative shift in the regulatory landscape. This development effectively opens the door to professional investors, allowing them to enter this asset class via a regulated product, issued by highly-regarded and long-established asset managers.

After just nine months of trading, Bitcoin ETFs were ranked the most successful ETFs ever launched. After just two full quarters of trading, they had already broken records for the most money attracted in the first year and the highest number of institutional holders.12 In the wake of the ETF approvals and their trading success, leading investment firms (such as Blackrock, Fidelity and Cantor Fitzgerald) are making considerably more positive market comments on the prospects for bitcoin. This piles on the pressure for investment managers that have yet to develop a coherent bitcoin strategy.

It is becoming increasingly difficult for professional investors to justify not having some exposure to bitcoin, if only in an intellectual sense. Moveover, the shifting narrative has helped to pull back the curtain on the fiat monetary system, further exposing its inherent flaw - it declines in purchasing power over time.

Ultimately, the role of Investment professionals is to manage risk. With that in mind, it is worth considering what ‘zero exposure’ to bitcoin is suggesting from a risk management perspective. 

Is it akin to a bet, with 100% certainty, that the Bitcoin network and protocol will fail? If so, is that sound risk management?

In the world of traditional finance, bitcoin sceptics remain in the majority. This should be no surprise. The sector is by nature conservative, operating as it does in a highly-regulated environment. Within this setting and moving in circles of where conformity is encouraged, there is little advantage to be gained in being an early-adopter of new and disruptive technology. Indeed, there may only be increased career-risk for trying to get ahead of the herd.

However, like other disciplines such as insurance or engineering where sound risk management is essential, the need to be effective should supersede the desire to be correct. Therefore, bitcoin-skeptical investment managers should seriously consider some exposure, due to the risk of significant overall underperformance if bitcoin continues to perform well over the long-term. The performance risk associated with zero exposure should not be ignored.

4.2.6 Bitcoin’s Future Impact on Investment Management

It is also worth considering what long-term impact the rise of bitcoin in portfolios may have on the investment management industry. 

Fiat money’s ‘store of value’ problem has been a key driver behind the growth of the professional investment management sector since the 1970s. The inability of fiat money to store purchasing power while residing in a simple savings account, has led to an explosion in investment products, directed at consumers seeking to grow or to simply maintain their purchasing power.

A side effect of this phenomenon is that the major asset classes - stocks, bonds and real estate, have all attracted significant valuation premiums thanks to their superior ability to store value over the long-term. Furthermore, as fiat money’s debasement has accelerated, capital flows toward these assets has ramped up further, leading to malinvestment and distorted valuations, which potentially lead to asset bubbles and poorer outcomes for investors. It is argued that this effect can also be observed in the valuations of alternative assets such as art, vintage cars and other collectibles.

In a future world where bitcoin is more recognised as a superior store of value versus other asset classes and establishes itself as a treasury reserve asset, what impact would this have on valuations in other asset classes?

The long-term impact could be dramatic: bitcoin could draw the ‘monetary premium’ from other asset classes, slowly at first, and then more quickly as its properties become more widely understood. In this scenario, a large swath of investment products become obsolete, with the result that the investment management sector declines in size. In time, the sector’s slice of the wider economy may shrink to resemble the proportion it held 50+ years ago.

Of course, not many commentators expect this scenario to play out soon - bitcoin’s global adoption is a multi-decade story. However, those investment management firms that are prepared already have a huge advantage over those that are not. Therefore, it is essential for all investment management firms to have ‘The Rise of Bitcoin’ on their Risk Registers. And, even the most skeptical managers should ask:

What if, like the rise of the internet, we can’t simply choose to opt-out?

Notes

1. Boom or Bust, Bitcoin a valuation framework, Brian Leemoon, Wilkes University, December 2017.
2. The Bullish Case for Bitcoin, March 2, 2018 by Vijay Boyapati contains a comparison of the monetary properties of Bitcoin, Gold and Fiat.
3. Bitcoin’s potential full valuation, Jesse Myers, February 2003.
4. There are many resources providing data and charts on the Bitcoin network. Bitbo is one example: https://charts.bitbo.io/index/
5. The world’s top assets by market capitalisation are tracked here: https://companiesmarketcap.com/assets-by-market-cap/
6. The Nakamoto Portfolio is a list of tools, research and open-source code that can help analysts assess the impact of bitcoin on portfolios.
7. Considerations for including bitcoin in investment portfolios, Fidelity Institutional
8. Correlation reveals the strength of return relationships between investments. A perfect linear relationship is represented by a correlation of 1, while a perfect negative relationship has a correlation of -1. A correlation of 0 indicates no relationship between the investments. Correlation is a critical component to asset allocation and can be a useful way to measure the diversity of a portfolio. 
9. A Closer Look at Bitcoin’s Volatility, Fidelity Digital Assets
10. United States Inflation Rate from TradingEconomics.com; source: U.S. Bureau of Labor Statistics https://tradingeconomics.com/united-states/inflation-cpi
11. Bitcoin ETFs Are Making History: Wall Street Rushes In, But Opportunities Remain for Smart Investors, Yahoo Finance, Aug 28, 2024.

Geniş para arzı, insanların ve işletmelerin birbirleriyle doğrudan işlem yapmak, birikimlerimizi saklamak ve 'paramız' olarak tanımlamak için kullandığı büyük para setini temsil eder.
Lyn Alden

4.3.0 Giriş

Yeni bir teknoloji üzerinizden geçtiğinde, eğer bu silindirin bir parçası değilseniz, yolun bir parçası olursunuz.
Stewart Brand

Bankacılık ve ödemeler, bankalar ortaya çıktığından beri güçlü bir şekilde ilişkilidir. Birçok kurum, her iki faaliyette de belirli bir ölçüde yer almaktadır. 2020'lerde en büyük bankalar, en büyük ödeme hizmetleri şirketleriyle birlikte sıralanmakta ve genellikle önemli çapraz hissedarlıklara sahiptir. Örneğin, Aralık 2023 itibarıyla, 1958'de Visa'yı BankAmericard olarak kuran Bank of America, Visa Inc.'in %1,53'üne sahipti. Morgan Stanley ise %3,26'sına sahipti (kaynak: Vikipedi).

19. yüzyıla kadar, bankaların ödemelerdeki rolü, altınla desteklenen kağıt para ihraç etmek dışında, çok daha azdı çünkü işlemlerin çoğu nakit olarak yapılırdı. Yüzyılın ortalarına gelindiğinde, bankalar tarafından desteklenen kağıt çekler ortaya çıkmış ve nakit yerine Amerika Birleşik Devletleri'nde büyük işlemler için birincil değişim aracı haline gelmişti. Telgrafın ortaya çıkışı, Western Union'a 1871'de ilk para transferi hizmetini başlatma fırsatı sundu. Tarihsel olarak, bankaların ana rolleri, banka hesapları aracılığıyla paranın koruyucusu olmak ve bireylere ve işletmelere kredi sağlamak olmuştur.

Dijital iletişimlerin ve internetin yükselişi, hem bankacılık sistemi içinde hem de dışında ödemelerde büyük yenilikler doğurdu; PayPal bu yeni ödeme sağlayıcılarına bir örnektir. Ancak, blokzincir defterlerinde stablecoin'lerin ortaya çıkışına kadar, bankacılık sistemi tüm ödeme çözümlerinin altında yer almaya devam etti. USDt, yani Tether, artık bankacılık sisteminin ABD Doları cinsinden ve piyasa tarafından değerlenen ödemelerden çıkarılmasına olanak tanıyor. Ödeme aracılarının ortadan kaldırılması, teknolojinin bankacılık ve ödemeleri değiştirebilecek bir unsurudur. Bankaların rolü için daha önemli bir değişim ise, tamamen farklı bir para birimiyle - bitcoin ile - değer transferinin ortaya çıkışı ve büyümesiyle tetiklenebilir.

Bu bölümün amacı, Bitcoin'in yükselişinin bankacılık ve ödeme sektörleri için ne anlama gelebileceğini değerlendirmektir. Ayrıca, bankalar ve ödeme hizmetleri şirketlerinin, bu tarafsız, izinsiz ve küresel değer transferi teknolojisinin sunabileceği tehditleri ve fırsatları belirlemeleri için bir temel sağlamayı amaçlamaktadır.

4.3.1 Risk

Değişimin en önemli nedenleri, siyasi manifestolarda ya da ölmüş ekonomistlerin açıklamalarında değil, gücün uygulandığı sınırları değiştiren gizli faktörlerde bulunur. Çoğu zaman, iklimde, topoğrafyada, mikroplarda ve teknolojideki ince değişiklikler şiddetin mantığını değiştirir.
James Dale Davidson

Burada, bankacılık, ödeme hizmetleri ve diğer şirketlerin izleyip yönetmesi gereken olağan finansal veya operasyonel iş riskleriyle ilgilenmiyoruz. Bu bölümde, ortaya çıkabilecek stratejik iş risklerini ve Bitcoin'in yükselişinin sektörde yüzyılda bir görülen bir dönüşümü nasıl tetikleyebileceğini ele alıyoruz. Endüstrileri, bu teknolojinin etkilenme olasılığı ve etkisi açısından sıralayacak olsaydık, bankacılık ve ödemeler listenin en üstünde yer alırdı.

Tarih, teknolojik yeniliklerin insan toplumlarının nasıl evrildiğini ve yönetildiğini değiştirdiğine dair örneklerle doludur. James Dale Davidson ve William Rees-Mogg'un 1997 tarihli The Sovereign Individual adlı kitabı, teknolojik değişimlerin Batı'da Kilise tarafından yönetilen bir dünyadan, bugün yaşadığımız ulus-devletlere geçişi nasıl tetiklediğini inceler. Onlar, matbaanın ortaya çıkışı ve şiddet için barutun kullanılması gibi kilit teknolojik yenilikleri, büyük ölçekli şiddetin getirisini değiştiren unsurlar olarak tanımlar.

Önemli bir gözlem, ne Kilise'nin ne de halkın büyük ölçüde gerçekleşen değişimi istemediği veya başlatmadığına dair hiçbir kanıt olmamasıdır. Geriye dönüp bakıldığında, Kilise'nin bilgi üzerindeki kontrolünden doğan gücün, yeni ekonominin yazılı materyal üretimi üzerindeki tekelini kaldırmasıyla birlikte kaçınılmaz olarak azalacağı görülmektedir.

Matbaa, bilginin çoğaltılma maliyetini düşürdü ve böylece yazılı materyal üretiminin merkezsizleşmesini artırdı.

Tarih, büyük değişimi tetikleyen teknolojinin, hükümet çerçevesi, kurumlar, liderlik ya da halk tarafından demokratik süreçlerle başlatılmadığını gösteriyor. Daha çok, insanların ve kurumların benimsemeyi boşuna dirençle, engelleyerek ve geciktirerek karşılamaya çalıştığını gördük. 20. yüzyılda, otomobillerin, elektriğin, kriptografinin, e-postanın ve internetin ilk tepkilerinde bunu gözlemleyebiliriz.

Pazarların yeni teknolojileri benimsemesi, insanların nerede yaşadığını, nasıl çalıştığını ve bazen de kültür, ülke veya liderlik yapısı olarak gördükleri şeyin yapısını yeniden şekillendirdi. Birçok durumda, bu yapıların ölçeğini ve inşasını da değiştirdi. Tarımın, elektriğin, otomobillerin ve internetin yükselişi gibi teknolojinin toplumsal değişimi geniş ölçekte tetiklediği diğer örnekler de vardır.

Bu kanıtlar, teknolojinin hukuktan üstün olması gerektiği sonucunu desteklemek için sunulmaktadır. Hukuk sonradan yetişebilir, ancak nedensellik akışı, yasal yolların değişimi makul veya kalıcı olarak durduramayacağını ve yasal yollarla değişimin başlatılamayacağını gösterir. Yasaların değişmesi, teknolojik değişimin bir sonucudur, nedeni değil; yeni teknolojik yenilikler oyla kabul edilemez, bir hükümdar tarafından emredilemez ya da gerçekten önlenemez, aksi takdirde kendine zarar verir.

Hukuk, toplumun ortaya çıktığı dönemde önlemek istediği birçok teknolojinin ilerlemesini engelleyememiştir. Bunu başardığı nadir durumlarda ise, genellikle o ülkenin orta ve uzun vadede refahını azaltmıştır.

4.3.2 Kredi ve Para Yaratımı

Ulusun insanlarının bankacılık ve para sistemimizi anlamamaları yeterince iyidir, çünkü anlasalardı yarın sabah olmadan bir devrim olacağına inanıyorum.
Henry Ford

Çoğu banka kredi yaratımında yer alır ve bu, ilgili tüketici ve küresel bankacılık faaliyetleriyle birlikte büyük bir gelir kaynağının temelini oluşturur.

Nobel ödüllü ekonomist Friedrich Hayek, 20. yüzyılda gerçekleşen paranın merkezileşmesinin, ulus-devletlerin merkezileşmesinin temel bir itici gücü olduğunu savundu. Bitcoin'in yükselişi, bunu tersine çevirebilir; bu, birçok kişinin desteklediği ve hatta politikacıların da sözde destek verdiği bir şeydir, ancak görünüşe göre bunu başaramamışlardır.

20. yüzyıldan önce, imparatorlar, krallar, kraliçeler ve hükümetler her zaman paraya erişimle sınırlıydı. Bu kısıtlamalarla başa çıkmak için genellikle paranın değerini düşürme veya madeni para kırpma gibi taktiklere başvururlardı. Ancak, bu geçici çözümler çaba gerektirdiği ve zaman aldığı için kısıtlama yine de bir ölçüde işe yarardı. Paranın ölçtüğü zenginlik, yukarıdan merkezi olarak değil, merkezsiz bir ekonomiden doğar. 20. yüzyıla kadar, paranın doğası bu aşağıdan yukarıya olan akışı yansıtırdı ve bu nedenle kendisi de 'gerçek' idi. Bu paranın biçimi, yani teknolojisi, insan toplumlarının evriminin bir parçası olarak zamana ve yere göre değişirdi.

20. yüzyılın başlarından itibaren, paranın 'gerçekliğini' ortadan kaldırmaya yönelik deneyler yapıldı ve bu, 1971'de doların altına dönüştürülebilirliğinin "geçici olarak" askıya alınmasıyla tamamen gerçeklikten kopmasıyla sonuçlandı.

Bakan Connally'ye, Amerikan dolarının dönüştürülebilirliğini, yalnızca para istikrarı ve Amerika Birleşik Devletleri'nin en iyi çıkarları doğrultusunda belirlenen miktar ve koşullar dışında, geçici olarak askıya alması talimatını verdim.
Richard Nixon

Para bir teknolojidir ve dijital bir para olarak Bitcoin, insanlık tarihindeki en büyük teknolojik yeniliklerden biri olabilir.

...para, temelde, kama, kaldıraç veya tekerlek gibi diğer temel makineler kadar bir teknolojidir.
Business Insider

Çap olarak tarımın, matbaanın veya barutun icadıyla karşılaştırılabilir. Fedakârlık hariç, para tüm gönüllü insan eylemlerinin motivasyonudur ve bu nedenle, 8 milyar insan için bu teknolojideki yeni bir çözümün insanlık tarihindeki en etkili teknolojik yenilik olma ihtimali vardır.

Para güçtür, bir teknolojidir ve bu nedenle hukukun üstündedir, dolayısıyla tümdengelimle yasa yapıcı kurumların da üstündedir. Paranın merkezsizleşmesi, gücün merkezsizleşmesini de tetikleyecektir.

Paranın istikrarının nimetleri için ödenen bedellerden biri, hukukun para sistemindeki beklenmedik ve devrim niteliğindeki değişikliklere hazırlıksız yakalanmasıdır.
Phanor J. Eder

Bugün ülkeler bir veya birden fazla parayı yasal ödeme aracı olarak belirler. Eğer piyasa, yerel ya da uluslararası olarak başka bir şeyi tercih edilen para olarak belirlerse, hükümetler yerel para birimine olan talebin küresel, tarafsız 'gerçek' paraya olan talebin gerisinde kaldığı bir durumla karşılaşabilir. Yine göreceğiz ki gerçek para, yasalardan değil, piyasa tarafından belirlenen bir maldır ve bu durum yasal değişikliklere yol açabilir. Ülkeler, talebi düşük olan parayı yasal ödeme aracı olarak tutmaya devam edebilirler, ancak böyle bir tercihin kendilerine zarar verecek sonuçlarını dikkate almaları akıllıca olur:

Tarih, başkalarının sizinkinden daha sağlam bir para tutmasının sonuçlarından kendinizi izole etmenin mümkün olmadığını gösteriyor.
Saifedean Ammous

Yukarıda sunulan argüman, merkezsiz, küresel ve tarafsız bir paranın gücün merkezsizleşmesini nasıl tetikleyebileceğini gösteriyor. Şimdi ise, merkezsiz bir parasal iletişim teknolojisi olan Bitcoin’in, parasal olmayan iletişim ve medyanın da merkezsizleşmesinin öncüsü olabileceğine değineceğiz.

4.3.3 Ödemelerin Aracısızlaştırılması

Kredi balonunu çözmeye çalışırsanız ama [bankalar] ödemeler ve dolayısıyla ticaret için tamamen vazgeçilmezse... bunun böyle olması için önceden belirlenmiş bir... sebep yoktur [ki bu böyle olsun]
Allen Farrington

Bitcoin’in hem temel katman blokzinciri, bazı açık ikinci katmanları hem de üst katmanlardaki uygulamaları, bireylerin üçüncü taraflara güvenmeden dijital değer transferi yapabilmesini sağlar. Daha önce dijital ödemelerin aracısız yapılabilmesi mümkün değildi. Ancak, eşler arası ödeme yapabilme yeteneğinin tasarlanmış olması, tüm ya da çoğu ödemenin bu şekilde olacağı anlamına gelmez. Bitcoin’in etkisi büyüdükçe ödemelerin ne kadarının eşler arası olacağı piyasa tarafından belirlenecektir. Piyasa, kısmen hizmet sunanlar tarafından şekillenir ve bu mevcut banka ve ödeme kuruluşlarını da içerebilir. Eğer bu kurumlar katılmazsa, piyasa talep edilen hizmetleri sunacak yeni oyuncularla kendiliğinden oluşacaktır.

Merkezsiz bir para birimini dijital olarak eşler arası şekilde transfer edebilme yeteneği, gelecekte paranın ve ödemelerin merkezileştirilmesi için tekel veya oligopol gücünün kullanılmasına karşı bir kontrol mekanizması işlevi görecektir. Bu, mevcut banka ve ödeme kuruluşlarının hizmet sunmasının Bitcoin’in genel tezini tehdit etmediği anlamına gelir.

İlk Bitcoin borsaları faaliyete geçtiğinden beri, birçok bitcoin sahibi için saklayıcı olarak hareket ettiler. Bu nedenle, bu borsalardan bireyin kendi cüzdanına veya doğrudan bir satıcıya yapılan bitcoin ödemeleri borsalar tarafından aracılı olarak gerçekleştirilmiştir. Ancak, kendi saklamasında olan bitcoin ile ödemeler eşler arası yapılabilir ve birçok bitcoiner de bu şekilde işlem yapmaktadır.

Lightning Network’ün düşük maliyetli, anında ve kesin mutabakat sağlayan bir ikinci katman ödeme çözümü olarak gelişmesi, yeni ve çeşitli bir ödeme aracıları grubunun ortaya çıkmasına yol açtı. Bu aracı kurumlar, lightning üzerinde saklanan fonlara telefon uygulamalarıyla hızlı ve kolay yüz yüze veya çevrimiçi bitcoin ödemeleri yapılabilmesini sağlar. Bireylerin kendi kendine saklamalı bir lightning node’u çalıştırması mümkündür, ancak bu, zincir üzerinde bitcoin tutmaya göre daha teknik bir uygulamadır. Lightning cüzdanları, zincir üzerindeki fonlara göre günlük harcamalar için daha uygundur ve bir banka vadesiz/mevduat hesabına, tasarruf veya yatırım hesabından daha çok benzer. Vadesiz hesaplarda olduğu gibi ve aynı nedenlerle, bu cüzdanlarda genellikle sadece kısa vadeli harcamalar için gereken küçük miktarlar tutulur. Birçok bitcoiner, Lightning kullanırken yalnızca küçük miktarlarla karşı taraf riski aldıkları gerekçesiyle kendi saklamalarından ödün verip kolaylığı tercih etmekte rahat olduklarını göstermiştir.

Sistemik riskin azaltılması

Bugün çoğu dijital ödemenin mutabakatı, ödeme yüzeyde nasıl görünürse görünsün, bankaların kendi içinde veya diğer bankalarla işlem yapmasını gerektirir. Bunun nedeni, finansal sistemin merkez bankasının en üstte olduğu bir piramit şeklinde yapılandırılması gerekliliğidir; bankalar ise merkez bankasının sorumlu olduğu para biriminde dijital ödemeleri yönetir. Bu da bir banka krizi yaşandığında, bir bankanın batmasına izin vermenin ödemeler ağında sistemik risk oluşturması anlamına gelir.

Kredi kartı işlemi, satış anında:

1. Müşteri ödemede kartı sunar
2. Ödeme isteği ödeme işlemcisine gönderilir
3. Ödeme işlemcisi isteği kart kuruluşuna (Visa, Mastercard) iletir
4. Kart kuruluşu isteği müşterinin kartı veren bankasına iletir
5. Kartı veren banka ödemeyi onaylar veya reddeder
6. Kart kuruluşu yanıtı ödeme işlemcisine iletir
7. Ödeme işlemcisi yanıtı satıcı terminaline iletir ve ödeme onaylanır veya reddedilir

Ödeme kesinleşmesi, daha sonraki bir zamanda:

1. Ödeme işlemcisi, kendi bankasına satıcının bankasına (net) ödeme yapmasını talimat verir
2. Müşteri, kendi bankasına kartı veren bankaya (net) ödeme yapmasını talimat verir

Banka sistemi ile ödemelerin birleştirilmesi, gereksiz bir risk yaratır ve bu risk, bir kredi krizi olduğunda bankaları kurtarma zorunluluğu doğurur; aksi takdirde ödeme süreçleri çöker ve tüm ekonomi felç olur. Bu durum, kredi yaratma sürecinde ahlaki bir tehlike oluşturur.

Lightning Network işlemi

1. Satıcı terminali Lightning fatura QR kodunu gösterir
2. Müşteri, Lightning cüzdanından akıllı telefonuyla fatura QR kodunu tarar ve fon gönderir
3. İşlem, Lightning Network’teki düğümlerin bitcoin’i bir likidite zinciri üzerinden iletmesiyle gerçek zamanlı olarak kesinleşir

Not: bu süreç yalnızca bilgi ve para iletir

Ödeme kesinleşmesi satış anında gerçekleşir

• Satıcı, mevcut sistemlerde günler veya haftalar sürebilen ödemeye kıyasla fonları anında alır
• Bankalara gerek yok
• Kredi riski yok
• Sistemik risk yok

Para birimi sorumluluğu ile dijital ödeme süreci arasında gerçek bir ayrım yapılmasını sağlayarak, Bitcoin dijital ödemeler ile bankacılık arasındaki bağı önemli ölçüde azaltma, hatta ortadan kaldırma fırsatı sunar ve genel finansal sistemi daha dayanıklı hale getirir. Bu, toplumların artık bankacılık sektöründe oluşan zararları topluma yaymak ya da ekonominin ödeme sistemlerinin çökmesi ikilemiyle karşı karşıya kalmayabileceği anlamına gelir. Bitcoin’den tek bir taraf sorumlu değildir; birçok birey, şirket ve sivil toplum kuruluşu büyümesine ve gelişimine katkıda bulunur. Bitcoin’in değeri kurumsal yapılardan değil, piyasadan doğar.

4.3.4 Tehditler

Ödemeler

Ödeme sistemlerinin daha geniş bankacılık sisteminden ayrıştırılabilmesi, toplumsal ve ekonomik istikrar açısından açık bir fayda sağlar. Bankalar artık küresel ödeme sisteminin merkezi olmazsa, kötü borç yaratımı nedeniyle iflas edenleri kurtarma gerekliliği önemli ölçüde azalacaktır. Kendi başarıları için bankalar, mevcut arka plan desteği önemli ölçüde azalacağından veya tamamen ortadan kalkacağından, kredi verme uygulamalarında daha sorumlu davranmak zorunda kalacaktır.

Bu durum, bankaların ödemelerden elde ettiği bazı gelirler için bir tehdit oluşturmakla kalmaz, aynı zamanda tasarruf ve kredi işlerinde de daha geniş yansımalar doğurur.

Kendi kişisel veya topluluk bitcoin lightning hizmetlerini çalıştırarak bazı tüketicilerin kendi ödeme sağlayıcısı olacağı daha çeşitli bir ödeme sağlayıcıları grubu olması muhtemeldir. Birçok yeni katılımcı ile bankalar ve mevcut ödeme hizmeti sağlayıcıları, gelirlerini korumak için cazip hizmetler geliştirmek zorunda kalacaktır.

Uluslararası para transferleri ve döviz

Bitcoin ve stabil coin çözümleri, yabancı ödemeler ve uluslararası para transferleriyle ilgili sürtünmeleri ve maliyetleri önemli ölçüde azaltır. Bu, bankalar ve ödeme hizmeti sağlayıcıları için önemli bir gelir tehdidi oluşturabilir.

Döviz piyasalarının büyüklüğü, II. Dünya Savaşı'nın patlak vermesinden bu yana neredeyse sıfırdan 2022 sonunda günde 7,5 trilyon dolara yükseldi ve bu büyümenin neredeyse tamamı 1971'de Bretton Woods döviz sisteminin sona ermesinden sonra gerçekleşti. Bankalar ve ödeme hizmeti sağlayıcıları, bu piyasalarda hizmet sunarak önemli gelirler elde etmektedir.

https://www.cls-group.com/media/psfny5au/cls_fx_policy_02_fall_of_bretton_woods_fx_50years_afloat_shapingfx_series_oct2023.pdf

Tasarruf ve Krediler

Artık tüketiciler, ödemelerde kullanılabilmesi için değerlerini bankalarda saklamak zorunda değiller. Bu durum, yukarıda 3.4.1'de bahsedildiği gibi bankaların bugün sahip olduğu 'batamayacak kadar büyük' konumuna yönelik bir tehdit olmanın ötesinde, aynı zamanda bankaların kredi oluşturma yeteneklerini de etkileyebilir.

Bankaların yaratabileceği kredi miktarındaki bir azalma, hem bireysel hem de küresel bankacılıkta kazançları önemli ölçüde azaltabilir.

4.3.5 Fırsatlar

My First Bitcoin, aracısız tasarruf ve ödemeleri mümkün kılsa da, bazı insanlar kısmen ya da tamamen kolaylık için karşı taraf riskini üstlenmeyi değerli bulabilir. Bankalar ve ödeme hizmeti sağlayıcıları, mevcut pazar varlıklarını kullanarak bu tür müşterileri çekecek başarılı ürünler üretmek için büyük bir fırsata sahipler.

Ödemeler

Bitcoin ödeme alanı hem satıcı hem de müşteri açısından hızla gelişiyor. Bankalar ve ödeme hizmeti sağlayıcıları, mevcut platformlarında yenilik yaparak yerel bitcoin ödeme çözümlerini sorunsuz bir şekilde entegre etmek için büyük fırsatlara sahipler. Bunun eninde sonunda gerçekleşmesi kaçınılmaz, ancak bu konuda geç kalmak, halihazırda bu tür çözümler sunan ve geliştiren yeni oyunculara pazar payı kazandırma fırsatını doğuruyor. Bazı çözümler açık kaynaklı, bazıları ise tescilli ve bazıları da arada bir yerde; kodu açık kaynaklı olup, operatörler bu açık kaynak kodunu kendi tescilli çözümlerinin omurgası olarak kullanmayı seçebiliyor.

Bu tür çözümler coğrafi olarak sınırlı olabileceği gibi, küresel olarak da sunulabilir. Ayrıca genellikle daha düşük ödeme ücretleri ve daha hızlı nihai mutabakat süresi - çoğunlukla bir saniyenin altında - ile gelirler. Aracıları ortadan kaldırır ve muhabir bankaları ile merkez bankalarını atlayarak müşterilere ve satıcılara daha iyi ve daha verimli ödeme hizmetleri sunarlar.

Mikro ödemeler ve akışkan mikro ödemeler, günümüzün sistemleri ve para teknolojisiyle ekonomik olarak sunulamaz. Bitcoin'in üzerine inşa edilen Lightning Network gibi katmanlar, bu işlevleri ekonomik olarak mantıklı maliyetlerle sağlayabilir. Bu tür ödeme çözümlerinin geliştirilmesinin büyüme üzerinde dramatik olumlu etkiler yaratabileceği birçok alan vardır. Bunlardan biri, tekil haber makalelerini okumak için mikro ödemeler veya video medya izlemek için akışkan ödemelerdir. Bu, müşteri deneyimini reklam müdahalesini azaltarak iyileştirebilir ve medya kuruluşlarına doğrudan gelirde büyüme sağlayabilir. Mikro ödemelerin evriminin, mevcut ürün ve pazarlara tüketiciler için değer ve sağlayıcılar için kâr katabileceği daha birçok alan olması muhtemeldir. Ayrıca tamamen yeni ürün ve pazarların gelişimini de mümkün kılabilirler.

Yapay Zekâ ajanları, mevcut sistemde insan veya yasal kimlikleri olmadığı için ödeme yapamaz veya alamazlar. Yapay zekâ ajanlarının ödeme gönderip almasına yardımcı olacak ürünler geliştirmek ve şekillendirmek için bir fırsat var. Mevcut bankalar ve ödeme hizmeti sağlayıcıları, bunu ilerletecek teknolojiler geliştirebilir. Bu pazar henüz mevcut olmadığı için bir tehdit değil, ancak kaçırılmış bir fırsat olabilir. Bitcoin, çalışmak için insan kimliği gerektirmez ve bu nedenle yapay zekâ ajanlarının bir noktada Bitcoin üzerine inşa edilen teknolojileri kullanarak ödeme gönderme ve alma işlevselliği kazanması muhtemeldir.

Uluslararası para transferleri ve döviz işlemleri

Bankalar ve ödeme hizmeti sağlayıcıları, Bitcoin ve stabil coin çözümlerini kullanarak tüketiciler ve işletmeler için hizmetlerini kolaylaştırma, maliyetleri düşürme, güvenilirliği artırma ve ödeme gecikmelerini azaltma fırsatına sahipler. Ne kadar erken harekete geçerlerse, bu yeni teknolojilerin sunduğu 'demokratikleşmeyi' o kadar azaltabilir ve mevcut pazarlarının iyi bir kısmını koruyabilirler. Bunu zamanında yapmamak, bu pazarlardaki kazançlarının erozyonunu artıracaktır.

Tasarruf

Bankalar, müşterilere farklı saklama avantajları sunan basitten karmaşığa kadar yeni hesaplar geliştirme ve sunma fırsatına sahipler. Müşteriler, kendi kendine saklama ile kolaylık arasında bazı ödünleşmelerle karşılaşacak ve bankalar farklı müşterileri tatmin edecek bir ürün matrisi geliştirebilirler. Birçok müşteri, hem bir miktar bitcoin'i kendi saklamaktan hem de paralarının bir kısmı için bankalarda hesap bulundurmaktan memnun olabilir.

Farklı hesaplar, sağlayıcı ve müşteri için farklı avantajlar taşıyabilir, işte bazı olası örnekler:

• Ücret karşılığında paylaşımlı saklama, ancak sağlayıcı müşteri varlıklarını ödünç verme amacıyla kullanma hakkına sahip değildir
• Sağlayıcının tam rezervli kredi için kullanma hakkına sahip olduğu ücretsiz saklama hesapları
• Sağlayıcı, kısmi rezervlere karşı ödünç verme ve/veya ticaret piyasalarına veya ödeme kanallarına likidite sağlama yetkisine sahipse bitcoin cinsinden faizli saklama hesapları.

Kredi

Bitcoin teminatına dayalı yeni kredi türleri sunmak için fırsatlar olabilir. Aşağıda bazı örnekler verilmiştir:

• Paylaşımlı saklama veya kontrol kanıtı ile bitcoin teminatına dayalı itibari (ör. TL) kredi
• Yukarıdakine benzer bitcoin kredisi
• Teminatsız bitcoin kredisi.

4.3.6 Aktivite

Belirtilen tehdit ve fırsatları eleştirel olarak analiz edin.

Bitcoin, itibari para biriminin değer kaybına karşı ideal bir panzehirdir. Bitcoin’in sabit arzı, açık kaynaklı yazılımı ve dağıtık ağı enflasyona karşı dirençlidir. Ayrıca, bir enerji para birimi olarak, edinilmesi için enerji tüketimini gerektirir ve bu da onun benzersiz değer koruma özelliğini vurgular.
Jack Mallers

4.4.0 Giriş

Teknoloji sektörü, Bitcoin’in benimsenmesinde ön saflarda yer almaktadır. Sıkça söylendiği gibi ve yukarıdaki alıntıda da belirtildiği gibi, insanların bilgisayarlar hakkında anlamadıkları her şeyi, parayla ilgili anlamadıkları her şeyle birleştirir. Alıntı ayrıca, Bitcoin’in gerçek değerini kavrayabilmek için anlaşılması gereken bazı temel yönlerini de tanımlar. Bu durum, teknoloji sektörünü Bitcoin’in benimsenmesinden fayda sağlayacak iyi bir konuma getirirken, aynı zamanda iş yaşam döngüsü boyunca meydana gelecek değişimlerin de öncüsü yapar.

Herhangi bir tipik işletmeye baktığımızda bu şu şekilde olabilir:

• İş Stratejisi – herhangi bir işletme nasıl uyum sağlamalı
• İş Planı – Bu nasıl gerçekleştirilecek
• Ne satılacak – Bu hedefe ulaşmak için hangi ürün veya hizmetler ve ilgili yetenekler gereklidir
• Nasıl kazanılır – Pazara giriş stratejisi ve satış
• Güvenlik – Yönetişim, düzenleyici ve uyum açısından herhangi bir etkisi
• Yetenek yönetimi – hangi beceriler gerekecek
• Müşteri Başarısı – Katılım, onboarding, yönetim ve elde tutma
• Sürekli yenilik– hızla değişen ekosisteme nasıl ayak uydurulur

4.4.1 İş Stratejisi – işletme nasıl uyum sağlamalı?

Bitcoin, küresel olarak benimsenme sürecinde olan yeni bir teknolojiyi temsil eder. İlk bakışta öyle görünmese de, teknoloji odaklı olanlar da dahil olmak üzere herhangi bir işletmenin tüm yönlerini potansiyel olarak etkileyebilir.

Bu, gerçekten kıt olan ilk dijital varlıktır ve hepsi onu taklit etmeye ya da temel teknolojileri kullanarak yeni bir şeyler inşa etmeye çalışan ‘kripto paralar’ veya ‘altcoinler’den oluşan yeni bir piyasa yaratmıştır. Bunlardan en belirgin olanı, dijital parayı yönetmek için temel bir yetenek sağlayan blokzinciridir; ancak çoğunlukla çözüm arayan bir sorundur.

Bitcoin etrafında, sadece dijital çağ için sağlam para değil, aynı zamanda akıllı sözleşmeler, ödeme sistemleri ve protokol tabanlı diğer çözümleri mümkün kılacak tüm bir ekosistem oluşturulmaktadır.

Bitcoin’in işlerini nasıl etkileyebileceğini anlamak için, teknoloji sağlayıcılarının şu konularda bilgi sahibi olması gerekir:

• Şifreleme
• Bitcoin’in bu alandaki öncülüğü ve liderliği
• Blokzinciri üçlemi ve gerekli ödünleşimler
• Güvenlik hususları
• Açık kaynak yazılım yönetimi
• Ağ ile ilgili yönler
• Kriptografi
• Kullanım ve müşteriler üzerindeki etkisi – ödemeler vb.

Kaynak: https://www.solulab.com/cryptocurrency-tech-industry-impact/

Güvenlik ve gizlilik - Şifreleme ve kriptografi

Bitcoin ağı güvenliği çok katmanlıdır. Bitcoin gönderdiğinizde, işlem SHA-256 hashleme ile şifrelenir. Madencilik işlevi de yaklaşık her on dakikada bir geçerli bir blok oluşturmak için hashleme kullanır.

Bitcoin işlemleri gizli tutulabilir, ancak bunun için aşağıdaki yeteneklerin anlaşılması ve uygulanması gerekir:

• Adresleri tekrar kullanmamak
• KYC kullanımından kaçınmak ve kişisel e-posta adreslerini kullanmamak
• Kendi node’unuza bağlı bir cüzdan kullanmak
• Zincir üstü bağlantıları Tor üzerinden yayınlamak
• Lightning kullanımı
• Coinjoin özelliklerini kullanmak
• Cüzdan gibi güvenli yazılımlar kullanmak

Güvenlik odaklı teknoloji şirketleri, bu yetenekleri anlamak ve uygulamak konusunda iyi bir konumdadır ve böylece hem müşterilerinin hem de kendi bitcoin’lerini güvende tutabilirler.

Bitcoin’in öncülüğü ve liderliği

Bitcoin, öncü bir teknoloji olup, varlığının ilk yıllarında tek başına ayakta durmuştur. Kripto endüstrisi onun etrafında büyümüş, rakipler ya onu değiştirmeye çalışmış ya da temel teknolojileri kullanarak yeni çözümler üretmeye çalışmıştır. Bu, benimseme dalgaları halinde gerçekleşmiş ve Bitcoin’in tarihinde yukarıdaki grafikte gösterildiği gibi iki kez yaşanmıştır. Her iki seferde de, bu ‘altcoinler’ vaatlerini yerine getiremeyince Bitcoin’in hakimiyeti yeniden sağlanmıştır. Bunun neden tekrar eden bir model olduğunu anlamak, hem iç yatırımları yönlendirmeye hem de müşterilere danışmanlık fırsatları sunmaya yardımcı olacaktır.

Blokzincir üçlemi ve ödünleşimler

Blokzincir üçlemi, blokzincir teknolojisinin üç kritik yönünü başarmanın zorluğuna işaret eder: güvenlik, ölçeklenebilirlik ve merkeziyetsizlik.

Üçlem, bir yönü optimize etmenin genellikle diğerlerinden ödün vermek anlamına geldiğini ve üçünü birden aynı anda başarmayı zorlaştırdığını öne sürer. Bitcoin, ağı koruyan hash oranının sürekli artmasıyla güvenliği ve merkeziyetsizliği ön planda tutar; böylece hiçbir merkezi otoritenin denetlemediği, gerçekten küresel bir ağ sağlar. Bu ise ölçeklenebilirlikten, yani saniye başına desteklenen işlem sayısının görece düşük olmasından, feragat edilmesi anlamına gelir. Bu sorun, TCP/IP'nin çok katmanlı yaklaşımına benzer şekilde, Lightning gibi üst katmanlarda çözülmek üzere bırakılmıştır.

Açık kaynak yazılım yönetimi

Bitcoin bir açık kaynak projedir ve kaynak kodu açık (MIT) lisansı altında, herhangi bir amaçla ücretsiz olarak indirilebilir ve kullanılabilir. Açık kaynak, yalnızca ücretsiz kullanım anlamına gelmez. Aynı zamanda bitcoin'in gönüllülerden oluşan açık bir topluluk tarafından geliştirildiği anlamına gelir.
Andreas Antonopulos

Bu “gönüllülerden oluşan açık topluluk”, GitHub gibi geliştirici platformlarında iş birliği yapar. Yazılımın geliştirilmesini şeffaf bir şekilde organize ettikleri herkese açık depolar üzerinden çalışırlar. Kod ve geçmişi her zaman erişime açıktır. Tüm bu yapı, Bitcoin ağının kalbindeki açık defter olan blokzincire benzer özellikler taşır.

Açık kaynak anlayışı, Bitcoin ekosisteminin her yerinde mevcuttur; Bitcoin Core ve Bitcoin Knots gibi istemcilerden, BitAxe gibi kendin yap madencilerine, Wasabi, Green Wallet veya Blink gibi cüzdanlara kadar.

Teknik olarak yetkin herhangi bir şirket veya birey bu projelere dahil olabilir, değer katabilir ve üzerine çözümler inşa edebilir.

Bitcoin ile ilgili geliştirmeler için iyi bir referans kaynağı Jameson Lopp, Bitcoin ile ilk günlerinden beri ilgilenen biridir.

Ağ ile ilgili yönler

Bitcoin ağı, "düz" bir topolojiyle örgü şeklinde birbirine bağlanan düğümlerden oluşur. Ağda bir sunucu, merkezi bir hizmet veya hiyerarşi yoktur. Bir düğüm, diğer bilgisayarlara bağlı olan, kurallara uyan ve bilgi paylaşan bir bilgisayardır. 'Tam düğüm', Bitcoin'in eşler arası ağında yer alan ve tüm Bitcoin blokzincirinin bir kopyasını barındırıp senkronize eden bir bilgisayardır. Düğümler, bir kripto para ağının çalışmasını sağlamak için gereklidir ve bunun kodu Bitcoin Core yazılımında bulunur. Madenciler ise, hashleme işlevini yerine getiren ve blokları oluşturan düğümlerin uzmanlaşmış bir alt kümesidir. Yukarıdaki Lightning diyagramında da görüldüğü gibi, bu işlevleri sağlamak için donanım ve/veya yazılım sunan bir şirketler ekosistemi vardır ve herhangi bir teknoloji şirketi bu alana dahil olmayı seçebilir.

Kullanım ve müşteriler üzerindeki etkisi

Diyagramda da gösterildiği gibi, ekosistemin bir kısmı ödeme altyapısı, cüzdanlar, madencilik havuzları ve Podcast'ler ile Borsalar gibi tüketiciye değer sunan uygulamalar sağlayan şirketlerden oluşur. Bu alanların her biri, bir teknoloji şirketi için, sunduğu fırsatları veya mevcut iş için oluşturduğu tehditleri anlamak açısından keşfedilebilecek potansiyel yollar olabilir.

İşin nasıl değişmesi gerekiyor?

Bu temel yönlerin anlaşılmasıyla birlikte, bir işletme mevcut stratejinin nasıl değişmesi gerektiğini değerlendirme konumunda olacaktır; örneğin, ‘Kazanmaya Oynamak’ta belirtilen temel soruları yanıtlayarak:

• Kazanma hedefi – işimizin amacı ve yol gösterici hedeflerimiz nedir ve Bitcoin bunun neresinde yer alıyor?
• Nerede oynayacağız? – Bitcoin ekosisteminin anlaşılmasına dayanarak hangi coğrafyalarda, ürün kategorilerinde ve segmentlerde başarılı olabiliriz.
• Nasıl kazanacağız? – mevcut yeteneklere dayalı değer önerisi ve rekabet avantajı.
• Hangi yetenekler hazır olmalı? – hangi spesifik sermaye harcaması ve yatırım gereklidir.
• Hangi yönetim sistemleri gereklidir? - paranın/varlıkların biçiminin değişmesi iş ve iç sistemleri nasıl etkileyecek.

Örnek bir yaklaşım, aşağıdakileri içerebilecek bir SWOT analizi yapmak olabilir:

Güçlü Yönler

• Bitcoin endüstrisine uygulayabileceğimiz hangi beceri ve teknolojiler şirket içinde mevcut?

Zayıf Yönler

• Bu değişikliklere uyum sağlamak için hangi beceri veya ek yatırım gerekebilir?

Fırsatlar

• Bitcoin etrafında hangi yeni işler oluşuyor?
• Yapay zeka ile Bitcoin/Lightning birlikte nasıl çalışıyor?

Tehditler

• Rakiplerimiz bu alana yönelik ne yapıyor?
• Bitcoin olgunlaştıkça hangi yeni rakipler ortaya çıkabilir?
• Bu durum mevcut iş için hangi riskleri doğuruyor?

Bu veya diğer çerçevelerle benzer bir analiz yapmak, Bitcoin'in işinizi nasıl etkileyebileceğini ve hangi değişikliklerin yapılması gerektiğini anlamaya yardımcı olacaktır.

4.4.2 İş Planı – bu nasıl başarılacak?

Lightning için örnek ekosistemde gösterildiği gibi, BT sektörü Bitcoin ekonomisi için kilit önemdedir ve nerede oynayacağınız ve nasıl kazanacağınız sorularına vereceğiniz yanıta bağlı olarak değer katmak için birçok farklı fırsat vardır, örneğin:

• Katman 2/3 ağ altyapısı geliştirme
• Açık kaynak yazılım geliştirmeye katılım
• Yeni donanım çözümleri geliştirme
• Uygulama ve yazılım geliştirme
• Yapay zeka ve Bitcoin çözümlerinin uygulanması
• Bitcoin ağı için BT güvenliği ve gizliliğini artırma
• Bitcoin madenciliği ve enerji analizi

4.4.3 Ne Satılabilir - Bu yeni iş modeline hangi ürünler veya hizmetler oluşturulabilir ya da uyarlanabilir?

Bu alanda yenilik yapan bazı şirket örnekleri şunlardır:

Fountain bir Podcast Uygulaması olup, Podcast dünyasında çeşitli yenilikler sunmaktadır.

Uygulama, CashApp veya Strike tarafından desteklenen bir Lightning cüzdanına bağlıdır ve uygulama kullanıcılarının küçük miktarlarda bitcoin olan 'sats' göndermesine ve almasına olanak tanır.

Dinleyiciler, dinledikleri süre boyunca prodüktöre dakikası başına sats göndermeyi seçebilirler. Ayrıca, beğendikleri podcast'leri, podcaster'a bir mesajla birlikte sats göndererek 'boost' edebilirler. Boost'lar, diğer dinleyicilerin okuyup yanıtlayabileceği yorumlar olarak görüntülenir. Bir Boost gönderdiğinizde, bu gösterinin ve bölümün etkinlik kısmında görünür. Ne kadar çok Boost gönderirseniz, bölüm sayfasında o kadar üstte görünür. Ayrıca, Fountain'da sizi takip eden diğer kullanıcıların Keşfet akışında da görülür.

Podcaster'lar böylece dinleyici etkileşimi için lightning üzerinden sats kazanabilir ve bunu programa katkıda bulunanlarla otomatik olarak paylaşmayı seçebilirler.

Kullanıcı için, içerik tüketmek, içerik oluşturmak veya reklam izlemek için harcanan her dakika, kullanılan platformun değerini artırır. Her gün kullanılanları düşünün. Youtube, Twitter, Facebook, Instagram, TikTok - bu platformların hepsi, verilen zaman ve dikkat olmadan değerini kaybederdi, ancak hiçbiri kullanıcıya kalması için ödül vermez. Fountain uygulamasında ise, kullanıcılar beğenme, tanıtılan içeriği dinleme veya sadece bir podcast dinleme karşılığında ödüllendirilebilir.

Şirketler, pazarlama bütçelerinin – ki geleneksel olarak bunun %50'sinin boşa harcandığı ama hangi %50'sinin olduğu bilinmediği söylenir – bir kısmını benzer bir modele yönlendirmeyi düşünebilirler.

MicroStrategy Incorporated bir Amerikan şirketi olup, iş zekası, mobil yazılım ve bulut tabanlı hizmetler sunar. Firma, iş kararları almak ve mobil uygulamalar geliştirmek için iç ve dış verileri analiz eden yazılımlar geliştirir.

Ağustos 2020'de MicroStrategy, nakitten elde edilen getirilerin azalmasını gerekçe göstererek, hazine rezerv varlığı olarak 250 milyon dolar değerinde bitcoin yatırımı yaptı ve şimdi bitcoin'i çalışanlarına teşvik sağlamak için kullanıyor. MicroStrategy, bu yönde çözümler geliştiren ve uygulayan önde gelen kuruluşlardan biridir ve 2023 yılında bu alanda bir dizi girişim duyurdu:

• Konferans çağrılarına katılım için çalışanları ödüllendirmek. Lightning'i Zoom ile entegre ederek, toplantılar ve konferanslar planlandığında, örneğin şirket günü gibi, webinara katılan ve tüm süre boyunca kalan çalışanlar SATs kazanır.
• Salesforce entegrasyonu ile bilgi paylaşımını ödüllendirmek. Çalışanlar, MicroStrategy ürünleri hakkında müşterilerin sorularına yanıt bulabileceği makaleler şeklinde faydalı bilgi sağladıklarında da ödüllendirilir. Ayrıca, çalışanlar gerçek zamanlı olarak soruları yanıtladıklarında da sats ile ödeme alır.
• Wistia entegrasyonu ile içerik tüketimi için ödül. Pazarlama ekibi tarafından oluşturulan ve MicroStrategy'nin vizyonunu ve misyonunu açıklayan, ayrıca müşterilerin şirket ürünlerinin nasıl faydalı olduğunu anlattığı video içerikler Wistia'da barındırılırken, çalışanlar bu içerikleri tükettiklerinde ödeme alır. Amaç, çalışanların "vizyonumuzu anlaması, ürünün yeni yeteneklerini kavraması ve müşterilerimizin kullanım senaryolarını öğrenmesi" sağlanırken, Sats ile ödüllendirilmeleridir.
• Adobe LMS entegrasyonu ile öğrenme ödülü. MicroStrategy personeli, çalışanlarının kişisel gelişiminin şirket için öneminden dolayı, bir öğrenme sistemi oluşturulduğunu ve Adobe Learning Management System ile entegre edildiğini, bunun da Lightning ödülüyle çalıştığını belirtti.

MicroStrategy, bu yeteneklerin MicroStrategy platformu müşterilerine de sunulacağını belirtti.

Bitcoin'e yapılan ilk yatırımdan bu yana MicroStrategy, en büyük bitcoin sahiplerinden biri olmak için büyük yatırımlar yaptı ve hisseleri sektöründeki rakiplerine göre daha iyi performans gösterdi. Personelin sahip olduğu hisse senedi opsiyonlarının değerindeki artışın, bir röportajda çalışan bağlılığı üzerinde olumlu bir etkisi olduğu belirtildi.

Kaynak: https://cryptotvplus.com/2023/05/how-microstrategys-sats-rewards-spark-employee-motivation/

Bu iki örneğin de gösterdiği gibi, Bitcoin ve Lightning kullanmak, sadece çalışanlar için iç ödüller sunmakla kalmaz, aynı zamanda dış hizmetler için de fırsatlar sunar. Teknoloji şirketleri, bunları kendileri için benimsemek ve müşterilere çözümler sunmak açısından iyi bir konumdadır.

Sunulabilecek potansiyel ürün veya hizmetler, şirketin teknoloji sektörünün hangi alanında faaliyet gösterdiğine büyük ölçüde bağlı olacaktır, ancak bazı örnekler şunlardır:

• Yazılım şirketleri - SaaS abonelik ödemelerinde SATS akışı kullanmak
• Güvenlik sağlayıcıları – kripto madenciliği saldırılarını tespit etmeye yönelik hedefli hizmetler
• MSP'ler – Müşteriler için Blockchain/Bitcoin eğitim programları
• Sosyal medya platformları - reklam gelirine güvenmek yerine kullanım için ücret almak
• Kullanıcılara (ör. anket doldurmak veya platformda ya da web sitesinde zaman geçirmek için) sats akışı sağlamak, pazarlama ve reklam harcamak yerine
• FinOps şirketlerinin ödemeler için Bitcoin altyapısını benimsemesi
• Veri Merkezi sağlayıcılarının AI/BTC için ısı/madencilik çözümleri sunması
• Isıtma şirketlerinin madenciliği entegre etmesi
• Yenilenebilir enerji şirketlerinin madenciliği entegre etmesi

Ayrıca, yeni ve yenilikçi çözümler sunmak için tasarlandığını iddia eden 'alt-coin'lere büyük yatırımlar yapıldığını, ancak bugüne kadar gerçek bir ilgi görmediklerini de unutmamak gerekir. Bu fikirlerin en iyileri muhtemelen Bitcoin ağına entegre olacaktır.

4.4.4 Nasıl Kazanılır – pazara giriş stratejisi ve satış

Dijital pazarlama stratejisi, internet varlığı oluşturmak ve belirli pazarlama hedeflerine ulaşmak için çevrimiçi kanalların nasıl kullanılacağına dair bir plan içermelidir. Nihayetinde amaç, herhangi bir işletmenin görünürlüğünü artırmak ve çeşitli kanallar kullanarak yeni müşteriler çekmektir. Yukarıdaki örneklerde gösterildiği gibi, yıkıcı mikro ödemeler yeni pazarlama modellerini de mümkün kılabilir.

Pazarlama stratejisi ve planı, üzerinde anlaşılan Bitcoin ile ilgili girişimleri de kapsayacak şekilde uyarlanmalı ve net hedefler ve amaçlar belirlenmelidir.

Hedefler şunlar olabilir:

• İşletmenin ilgili teknoloji alanında Bitcoin konusunda düşünce liderliği oluşturmak
• Bitcoin odaklı ürün ve hizmetlerle yeni müşteriler çekmek
• Bitcoin alanında marka bilinirliğini artırmak

Pazarlama planı şu gibi girişimleri içerebilir:

• Bitcoin ve/veya Lightning odaklı yeni bir web sitesi açılış sayfası oluşturmak
• Mevcut pazarlama kampanyalarına Bitcoin mesajlarını entegre etmek
• Bitcoin ile ilgili ürün veya hizmet lansmanları
• Bitcoin içeriğiyle ilgili hedefli platformlarda sosyal medya takipçi kitlesini büyütmek
• Açık kaynak yazılıma katkıda bulunmak
• Pazarlama veya eğitim içeriği tüketimini teşvik etmek için sats akışı fırsatını kullanmak

4.4.5 Güvenlik – Yönetişim, düzenlemeler ve uyumluluk gereksinimleri üzerinde herhangi bir etkisi var mı?

Bitcoin ve ilgili açık kaynak protokollerinin kullanılması, BT riski ve uyumluluğu hakkındaki düşünce şeklimizi etkiler mi?

Güvenlik ve uyumluluk, Bitcoin'in başarısı için kritik öneme sahiptir; çünkü Bitcoin, karma oluşturma, kriptografi ve şifrelemeye dayanır. Açık kaynaklı bir protokol olarak, kod herkesin incelemesine ve katkıda bulunmasına açıktır. Teknoloji şirketleri, bu ekosisteme katkıda bulunmak için iyi bir konumda olabilir.

Şirketin odaklandığı seçili çözümlere bağlı olarak, finansal işlem düzenlemeleri veya müşteri gizliliği gibi dikkate alınması gereken başka güvenlik ve uyumluluk unsurları da olabilir.

4.4.6 Yetenek yönetimi – hangi yeni beceriler gerekecek

Birçok erken Bitcoin kullanıcısı, BT sektöründen geliyordu; muhtemelen erken benimseyenlerin, Bitcoin'in nasıl güvenlik ve kıtlık sağladığını takdir edebilmek için yüksek düzeyde teknik bilgiye sahip olmaları gerektiğindendi.

Giriş bölümünde açıklandığı gibi, bir klişe olarak Bitcoin, bilgisayarlar hakkında anlamadığınız her şeyi, parayla ilgili anlamadığınız her şeyle birleştirir. İkincisi, şirket içinde daha fazla eğitim gerektirebilir; ancak teknoloji sektörü, diğer sektörlere kıyasla gerekli becerileri belirleme ve sağlama konusunda açıkça daha avantajlıdır. Odaklanılan özel alana bağlı olarak, şirket içinde ağ oluşturma, şifreleme veya kriptografi gibi konularda yeni teknik becerilerin belirlenmesi gerekebilir.

Bitcoin'in teknik yönlerinin anlaşılması genel olarak da eksiktir ve teknoloji şirketleri, piyasayı eğitmek için iyi bir konumdadır.

Hem iç gelişim ve destek hem de piyasaya yönelik etkili eğitim ve öğretim sunabilmek için, Bitcoin'in finansal yönlerinin de anlaşılması gerekir. Bu, tipik olarak teknoloji odaklı bir şirketin rahatlık alanına girmeyebilir; ancak potansiyel müşterilere bunun neden önemli olduğunu ve şirketin sunduğu yeni ürün ve hizmetlerin neden değerli olduğunu etkili bir şekilde anlatabilmek için gereklidir.

4.4.7 Müşteri yönetimi – etkileşim, onboarding ve tutundurma

Herhangi bir şirketin tüm amacı, hedef müşteri kitlesine olumlu sonuçlar sunmak ve bunu kâra dönüştürmektir. Teknoloji şirketleri, genellikle her müşteriyi tüm yaşam döngüsü boyunca yönetmeye odaklanan bir 'Müşteri Başarı Ekibi' oluşturmuştur; bu süreç, farkındalık oluşturmaktan tercihe, onboarding ve müşteri yönetimine ve nihayetinde sadakate kadar uzanır.

Bu işlev nasıl yönetilirse yönetilsin, artık Bitcoin'i de içermesi gerekecek. Bu şunları içerebilir:

• Bitcoin hakkında Müşteri Eğitimi atölyeleri
• Müşteri tabanından hizmet geliştirmeye katkı
• Mevcut müşteri tabanına yeni Bitcoin ile ilgili hizmetlerin çapraz satışı
• Yeni hizmetlerle ilgili müşteri memnuniyetinin yönetilmesi
• Bitcoin çözümleriyle ilgili vaka çalışmaları ve referansların toplanması

Bu, yeni beceriler ve muhtemelen yeni süreçlerin oluşturulmasını gerektirecektir.

4.4.8 İnovasyon

Bitcoin, benimsenme ve gelişim sürecinin başında olduğundan, sektörün birçok alanında sürekli yenilikle dik bir gelişim eğrisindedir. Bu nedenle, herhangi bir teknoloji şirketinin sektörde güncel ve geçerli kalabilmesi için bu yenilikleri yakından takip etmesi önemlidir. Teknoloji sektörü zaten hızlı bir şekilde evrildiğinden, sürekli inovasyon kültürü mevcut olmalıdır ve Bitcoin de bu sürece entegre edilmelidir.

4.4.9 Özet

İnternet, 'BT Departmanı'nı CTO rolüyle üst düzey yönetime taşıdı; çünkü BT'nin 'sadece bir araç' olmadığı, iş modellerini dönüştürdüğü (veya geçersiz kıldığı) anlaşıldı. Bitcoin, işin finansal tarafını dönüştürerek bu süreci daha da ileriye taşıyor. Artık her büyük/orta ölçekli şirket bir yazılım şirketi ve 10-15 yıl içinde her şirket bir Bitcoin şirketi de olabilir.

Teknoloji şirketleri, Bitcoin'in benimsenmesini hem anlamak hem de bundan faydalanmak için iyi bir konumdadır. Bu, şirketin profiline ve hedef pazarına göre birçok farklı şekilde olabilir; ancak başarılı olmak için şirketin birçok bölümünde bir anlayış ve yatırım gerektirecektir.

4.5.0 Giriş

Bence internet, hükümetin rolünü azaltmada en önemli güçlerden biri olacak. Eksik olan tek şey, ama yakında geliştirilecek olan, güvenilir bir e-para; internette A'dan B'ye, A'nın B'yi ya da B'nin A'yı bilmesine gerek olmadan para transferi yapabileceğiniz bir yöntem. Nasıl ki 20 €'luk bir banknotu alıp size verebiliyorsam ve bunun nereden geldiğine dair hiçbir kayıt yoksa, siz de kim olduğumu bilmeden bunu alabilirsiniz.
Milton Friedman

Birçok şirket ve insan, internetin ilk başladığı dönemde önemini kaçırdı ve bugün hayatımızın birçok yönünü devrimleştiren, artık sıradan kabul ettiğimiz geniş yetenek yelpazesini sunacak şekilde evrilirken de bu önemi kavrayamadı. Bu alıntının yapıldığı dönemdeki erken kullanıcılar — yavaş bir çevirmeli modemle e-posta göndermeye çalışanlar — bugün cebimizde taşıdığımız ve çok çeşitli uygulamalara anında erişim sağlayan mobil cihazları hayal etmekte zorlanırlardı.

Bulut teknolojileri de benzer şekilde yıkıcı bir etki yarattı; Bitcoin'den birkaç yıl önce temel depolama hizmetlerinin piyasaya sürülmesiyle başladı, başlangıçta sadece uzaktan barındırmanın bir çeşidi olarak algılandı, ancak zamanla BT hizmetlerinin sunulmasında baskın platform haline geldi ve yeni yetenekler ile özellikler geliştirmeye hızla devam ediyor; bu gelişime ayak uydurmak zor.

Friedman'ın erken dönemde işaret ettiği gibi, internetten bir sonraki değer aşamasının kilidini açacak eksik halka, internet üzerinden sunulan değer için ödeme yapılabilecek güvenilir bir dijital nakit eşdeğeridir ve bunu Bitcoin sağlıyor. Hiçbir pazarlama bütçesi veya arkasında büyük şirketler olmadan, internetten daha hızlı bir benimsenme eğrisiyle organik olarak büyüdü ve Friedman'ın eksik halka olarak gördüğü 'e-para' haline geldi. İnsanların ve şirketlerin, hükümetten izin veya sistem gerektirmeden küresel olarak birbirleriyle işlem yapmasına olanak tanır. Bu, küresel ölçekte yeni bir inovasyon ve işbirliği dalgasının önünü açacak ve bunu anlayıp erken benimseyen şirketler en büyük faydayı sağlayacak.

4.5.1 Profesyonel Hizmet Sağlayıcıları için Bitcoin

Profesyonel hizmetler genellikle üretilmiş bir ürün yerine hizmet ve uzmanlık sunan işletmeleri tanımlar. Eğer siz de bu gruptaysanız, bu bölüm bu sektör üzerindeki potansiyel etkiyi, küresel olarak erişilebilen güvene dayalı olmayan bir dijital nakdin iş yapma şeklinizi nasıl etkileyebileceğini ve bu gelişmeden yararlanmak için sunulabilecek hizmet türlerini açıklamaktadır.

Neden Bitcoin düşünülmeli?

Bitcoin, mevcut hizmetler için yeni yollar açabilir, mevcut hizmetlerin nasıl uyum sağlaması gerektiği üzerinde etkili olabilir ve mevcut becerileriniz ile sektör bilginize dayalı olarak yeni yan hizmetler oluşturma olanağı sunabilir.

Mevcut müşterilerle yapılan görüşmelere bitcoin eklemek

Mevcut ortamda, bitcoin hâlâ daha çok B2C alanında kullanılmaktadır. Otel veya restoran zincirleri gibi müşterileri olan bir profesyonel hizmetler şirketi, bu müşterilere kendi son müşterileri için bitcoin ödemelerini entegre etmeleri konusunda danışmanlık yapabilir.

Pazar olgunlaştıkça, kendi hizmetleri için Bitcoin'i ödeme seçeneği olarak eklemek de bu alandaki yeteneklerini duyurabilir. Bitcoin sahipleri, Bitcoin ile ödeme yapabilecekleri şirketlerin hizmetlerini aramaya ve kullanmaya istekli olma eğilimindedir.

Bitcoin mevcut hizmetleri nasıl etkileyebilir?

Profesyonel hizmetler organizasyonları için, bir Bitcoin ekonomisinin yükselişi, tedarikçilerin, müşterilerin, hatta rakiplerin paylaşılan ekosisteme daha şeffaf veri ve içgörü alışverişi yaptığı daha işbirlikçi bir yaklaşım gerektirebilir. Bitcoin, hizmet verdiği ekosistemle ilgilidir; oyun alanını eşitler ve güç ile hesap verebilirliği ekosistemde etkileşimde bulunanlara yeniden dağıtır. Örneğin, Nostr (Notes and other stuff transmitted by relay), kullanıcı topluluğu arasında bilgi ve değer alışverişi için Bitcoin kullanan yeni bir sosyal medya platformudur.

Bulutun küresel işbirliğini mümkün kılması ve daha geniş bir tüketici kitlesine BT kaynaklarına erişim sağlaması gibi, Bitcoin de küresel bir kitleye şeffaf ve açık bir para biçimine erişim sağlayabilir. Profesyonel hizmetler organizasyonları, sundukları çözümleri gözden geçirerek bu değişimin mevcut hizmet ve ürünlerini müşterilerine sunma biçimlerini nasıl etkileyebileceğini değerlendirmelidir.

Bitcoin ekosistemine dayalı yeni hizmetler

Mevcut hizmetleri etkilemenin yanı sıra, Bitcoin ve üzerine inşa edilen ekosistem, profesyonel hizmetler şirketleri için alternatif veya tamamen yeni gelir akışları olarak yeni hizmetler oluşturma fırsatı sunuyor. Bunlardan bazı örnekler aşağıda verilmiştir:

Muhasebe

Arka Plan

Bitcoin, kurumsal hazine yöneticileri arasında geleneksel bir varlık olmasa da, bitcoinin neden büyük, halka açık şirketlerin hazine yöneticileri tarafından son yıllarda benimsendiğini anlamak faydalı olabilir. Bitcoin’in maksimum 21 milyon token arzı ve halka açık blokzincirinde doğrulanabilir kıtlık gibi birçok özelliği, onu cazip bir değer saklama aracı haline getirebilir. Portföyün bu kritik bölümü, artan mali açıklar, para birimi değer kaybı ve jeopolitik risklere karşı değerli bir koruma sağlayabilir. Kurumsal hazine yöneticileri yeni ekonomik zorluklarla mücadele ederken, bitcoin’in benzersiz özellikleri destekleyici bir unsur olmuştur.

Geleneksel olarak, kurumsal hazineler nakdi muhafazakâr bir şekilde yönetir ve sermayenin çoğunu genellikle düşük riskli olarak algılanan varlıklara (ör. banka mevduatları, para piyasası fonları, hazine bonoları, ticari senetler ve geri alım anlaşmaları) tahsis ederler. Ancak, enflasyon, faiz oranları ve artan jeopolitik riskler gibi belirsiz ekonomik faktörler, şirketlerin bu stratejilerin uygulanabilirliğini yeniden değerlendirmesine neden olabilir.

Yatırım analisti ve yazar Lyn Alden, üç tür enflasyonu tanımlar: parasal enflasyon, varlık enflasyonu ve tüketici fiyat enflasyonu (TÜFE). Parasal enflasyon (M2 ile ölçülen geniş para arzındaki artış), varlık enflasyonu (yatırım yapılabilir varlıkların fiyat ve değerlemesindeki artış) ve tüketici fiyat enflasyonunun (finansal olmayan mal ve hizmetlerin fiyat seviyesindeki artış) öncüsüdür, ancak garanti etmez.

İşletmenin türüne bağlı olarak, şirketler hem varlık fiyatı enflasyonundan hem de tüketici fiyatı enflasyonundan etkilenebilir. Örneğin, varlık fiyatı enflasyonu, bir şirketin yatırım yapmak veya satın almak isteyebileceği varlıkların değerinde artışa yol açabilir; tüketici fiyatı enflasyonu ise nakdin satın alma gücüne kıyasla daha yüksek stok maliyetlerine neden olabilir.

Kurumsal Hazine Yöneticileri Neden Bitcoin'e Yatırım Yapmayı Düşünebilir?

Profesyonel hizmet firmaları, giderek daha fazla şirketin neden bitcoin'i bilançolarına eklediğinin ve örneğin MicroStrategy ve Metaplanet'in neden böyle bir yol izlediğinin farkında olmalıdır. Bilanço kullanılarak hissedar değerinin artırılabilmesinin avantajlarını anlamak, profesyonel hizmet firmalarının müşterilerine sunabileceği danışmanlık değerini artırır.

Düzenlemeler

Dijital varlıklarla ilgili dünya genelindeki çok sayıda düzenleyici gelişme, yatırımcılara bitcoin'i bir yatırım aracı olarak değerlendirme konusunda daha fazla güven verdi. Artan piyasa verileri ve fiyat geçmişiyle birlikte, Avrupa Birliği'nin (AB) Kripto Varlık Piyasaları (MiCA) yasal çerçevesi ve ABD SEC'nin Ocak 2024'te spot bitcoin borsa yatırım ürününü onaylaması, yatırımcılar ve şirketler için aradıkları güvence ve netliği sağladı.

FASB Muhasebe Kuralı Değişikliği

Aralık 2023'te, Finansal Muhasebe Standartları Kurulu (FASB), şirketlerin bitcoin ve diğer dijital varlıkları kurumsal bilançolarında nasıl muhasebeleştireceği ve raporlayacağına ilişkin yönergelerini güncelledi. Bu yeni kurallar, bitcoin tutan şirketlere gerçeğe uygun değer muhasebesi kullanma imkanı tanıyarak, şirketlerin varlıklarını piyasa değerine göre yukarı yönlü de güncelleyebilmesini sağladı. Önceden, şirketler dijital varlık pozisyonlarını yalnızca aşağı yönlü güncelleyebiliyordu. Yeni yönergeler, şirketin finansal tabloları ve mali sağlığı hakkında, elde tutulan bitcoin'in gerçek değerini daha doğru yansıtarak daha iyi bir görünüm sunabilir.

Bitcoin Fiyat Performansı Zaman İçinde

Bir düşünce deneyi olarak, ortalama bir BIST 100 şirketinin bilançosunun, son beş yılda kurumsal hazine bakiyesinin sadece %1'ini bitcoin'e yatırmış olsaydı nasıl görüneceğini düşünün. Ortalama bir hazine büyüklüğünün 10 milyar € olduğunu varsayarsak, Haziran 2019'da bitcoin'e %1 (100 milyon €) tahsis edildiğini düşünelim ve fiyat 10.000 € idi. Başlangıçta bir düşüş ve dalgalı dönemler yaşansa da, bitcoin pozisyonu sonunda toparlanır ve Haziran 2024'e kadar yaklaşık 700 milyon €'ya ulaşırdı. Şirket kısa vadede kazanç dalgalanmasıyla karşılaşabilirdi, ancak uzun vadeli finansal performansı, özellikle COVID-19 pandemisinin başlangıcını takip eden yüksek enflasyon dönemlerinde, önemli ölçüde artardı.

Fırsatlar

Mevcut belirsiz ve yüksek enflasyonlu ekonomik ortam, ileri görüşlü kurumsal hazine yöneticilerini bitcoin'i bilançolarına eklemeyi düşünmeye itiyor. Block Inc., MicroStrategy, Stone Ridge Holdings Group ve diğerlerinin bitcoin'e yaptığı bilanço tahsisleri, şirketler yükselen faiz oranları nedeniyle azalan likidite riskini ve merkez bankası para ve mali teşvikleri nedeniyle nakdin satın alma gücünün potansiyel kaybını tartarken büyümeye devam edebilecek bir trendi temsil ediyor.

Bitcoin'e tahsis yapmayı seçen şirketler, bitcoin'in zaman içinde değer kazanmasından dolayı üstün getiri elde edebilir ve bu yaklaşımın potansiyel faydalarını ve sonuçlarını anlayan muhasebeciler de bundan fayda sağlayabilir.

Finansal hizmetler

Arka Plan

Finansal hizmetler ve teknoloji sektörlerinin birleşmesi, eşler arası ödeme teknolojisi gibi yeniliklerin altyapı, operasyonlar ve iş modellerini bozmasıyla birlikte bir belirsizlik ortamı yarattı.

Bu yenilikler daha müşteri odaklı çözümleri daha düşük maliyetlerle sunarken, finansal kurumlar üzerinde de daha hızlı ve çevik olmaları için benzeri görülmemiş bir baskı oluşturuyor.

Finansal teknoloji (Fintech) sektörü, çevrimiçi ödemeler, mobil uygulamalar gibi yenilikçi hizmetler sunmak için teknolojiyi kullanan ve genellikle geleneksel para birimleri ve ödeme sistemleriyle çalışan çok çeşitli şirketleri kapsar.

Kripto paralar, alternatif dijital para birimleri sunmak için blokzincirleri ve kriptografi kullanır; bunlar şeffaflık, güvenlik ve sınır ötesi işlemler sağlamak üzere tasarlanmıştır. Bu pazar, yıllar içinde farklı çözümler içerecek şekilde evrildi ve dünya genelinde hükümetler tarafından geliştirilen Merkez Bankası Dijital Para Birimlerinin (CBDC) temelini oluşturdu. Bu durum, farklı çözümlerin işletmelerin ve hükümetlerin dikkatini çekmeye çalıştığı pazarda bir miktar kafa karışıklığına yol açtı. Bu çözümlerin hiçbiri, merkeziyetsiz, açık kaynaklı ve izinsiz bir para biçiminin istenen faydalarını Bitcoin dışında sunmamaktadır.

Fırsatlar

• Küresel Döviz Transferleri: Dünya genelinde para transferi için kullanılan mevcut finansal altyapılar pahalı, hantal ve yavaş olmasının yanı sıra, tüm potansiyel katılımcılara da açık değildir. Bu durum, dünya çapında herhangi iki taraf arasında daha ucuz, daha şeffaf ve daha verimli finansal transferler sunma fırsatı yaratır. Bu, USDT (Tether) gibi çözümlerle ABD Doları'na dayalı olabileceği gibi, doğrudan Lightning Network üzerinden bitcoin kullanılarak da yapılabilir.
• Danışmanlık hizmetleri: Müşteri ihtiyaçlarını karşılamak için en iyi çözüm olarak Bitcoin'in benimsenmesi – Bitcoin'in bir değer saklama aracı olarak üstün özelliklerinin ve etrafında inşa edilen ekosistemin anlaşılması – müşterilere bitcoin benimsemesinden nasıl faydalanabilecekleri konusunda danışmanlık hizmetleri sunma fırsatı sağlar ve alternatiflerle karşılaştırmalı olarak konumlandırılmasına olanak tanır.

Denetim ve güvence hizmeti

Arka plan

Blokzincir teknolojisi, işlemlerin başlatılması, işlenmesi, yetkilendirilmesi, kaydedilmesi ve raporlanması dahil olmak üzere tüm kayıt tutma süreçlerini etkileyebilecek potansiyele sahiptir. Bu, finansal raporlama ve vergi raporlaması gibi faaliyetleri etkileyebilir. Yeminli mali müşavirlerin, Bitcoin işlemlerinin oluşturulmasında ve onaylanmasında kullanılan teknolojiyi ve bunların blokzincir defterinde geleneksel defterlere kıyasla nasıl saklandığını anlamaları gerekecektir.

Bu modülün kapsamı dışında olmakla birlikte, blokzincir fikrine dayalı başka alternatif çözümler de mevcuttur; örneğin CBDC'ler, 'stabilcoin'ler ve diğer akıllı sözleşme odaklı çözümler. Bu çözümlerin anlaşılması ve bir müşterinin bunları uygulamayı seçmesi durumunda olası etkilerinin değerlendirilmesi, bunların nasıl çalıştığının da anlaşılmasını gerektirecektir. Bu uzmanlık, örneğin tedarik zinciri yönetimi için, merkeziyetsiz ve herkese açık mı yoksa bir protokol sahipleri konsorsiyumu tarafından yönetilen 'izinli' mi oldukları gibi soruları yanıtlamak açısından kritik olacaktır. Bu da etkili bir denetim izi için hangi doğrulama tekniklerinin gerekebileceği üzerinde etkili olacaktır.

• Akıllı sözleşmeler: Akıllı sözleşmeler, sözleşme süreçlerini otomatikleştirmenin ve sözleşmeye dayalı taahhütlerin izlenmesini ve uygulanmasını minimum insan müdahalesiyle sağlamanın bir yoludur. Otomasyon, verimliliği artırabilir, mutabakat sürelerini ve operasyonel hataları azaltabilir. Akıllı sözleşme teknolojisinin kullanılması, tüm sözleşme şartlarının mantığa dökülmesini gerektirdiğinden, bazı durumlarda belirsizliği azaltarak sözleşme uyumunu da artırabilir. Ancak, uygulama ve izleme için ekibin şu anda sahip olmadığı bir teknik bilgi düzeyi gerektirebilir. Bir YMM denetçisi, akıllı sözleşmeler ile iş olaylarını tetikleyen harici veri kaynakları arasındaki arayüzü doğrulamak zorunda kalabilir. Bağımsız bir değerlendirme olmadan, kullanıcılar tanımlanmamış hata veya açık riskiyle karşı karşıya kalır.
• ESG raporlaması: Bitcoin ile etkileşimde bulunmak, şirketlerin artık zorunlu ve büyük bir kısmı düzenleyici raporlamalarının parçası olan ESG raporlamasında olumlu avantaj elde etmelerini sağlayabilir. 2022 yılında yazılan KPMG raporu, Bitcoin madenciliğinin yenilenebilir enerji kullanımını teşvik edebileceğini, aralıklı yenilenebilir enerji kaynaklarını kullanarak enerji şebekelerini dengeleyebileceğini, metan emisyonlarını azaltabileceğini ve veri merkezlerinden üretilen ısının geri dönüştürülmesine yardımcı olabileceğini açıklamaktadır.

Fırsatlar

Yeni rolü üstlenmek için, bir denetçinin yeni bir beceri setine ihtiyacı olabilir:

• Teknik programlama dillerini anlama
• Denetim amaçlı Bitcoin blokzincirinden etkili veri toplama yöntemleri
• Çözümler arasındaki uygulama farklılıkları ve bunun protokolün güveni ve sahipliği üzerindeki etkisi
• Bir akıllı sözleşmenin düzenlemelere ve üçüncü taraf kontrollerine uygunluğunun denetlenmesi
• Akıllı sözleşmelerde ilgili yasal çerçeveye göre ihtilaf tahkimi
• Bitcoin benimsemesinin ESG etkilerini anlama

Finansal Danışmanlar

Arka plan

Dijital varlıkları doğrudan tutmanın yanı sıra, birçok varlıklı birey ve aile ofisi, yeni yatırımlarının bir kısmını belirli dijital varlıklara veya dijital varlık projelerine yatırım yapan fonlara ayırıyor. Yeni bitcoin spot ETF'leri, varlığın kendisini tutmanın getirdiği saklama risklerini üstlenmeden bitcoin'in performansını takip eden yatırımlara sahip olma imkanı sağlasa da, uzun vadeli değeri korumanın en güvenli yolu, varlığı doğrudan tutmayı öğrenmektir.

Sevindirici bir şekilde, düzenleyiciler genel olarak bitcoin gibi dijital varlıkların kalıcı olduğuna kanaat getirmiş görünüyorlar ve bu nedenle, yasaklanıp yasaklanmaması yerine, artık sektörü geliştirmek ile yatırımcıları korumak arasında bir denge kurmaya odaklanıyorlar. Dijital varlık yatırım stratejisinin çoklu yargı alanlarındaki düzenleyici muamelesi ve bir rejimin diğeriyle etkileşimi konusunda kapsamlı yerel ve bütüncül danışmanlık almak esastır.

Farklı yargı alanları, dijital varlıkları ve bunlardan elde edilen kazançları vergi amaçları açısından farklı şekillerde ele alır. Yukarıda özetlenen düzenleyici analizle benzer bir yaklaşım vergi için de benimsenmeli, hem uzman yerel vergi danışmanlığı alınmalı hem de daha bütüncül bir uluslararası bakış açısı sağlanmalıdır.

Veri güvenliğiyle ilgili endişeler, hem finansal varlıkların hem de kişisel bilgilerin yeterince korunmasını sağlamak için güçlü siber güvenlik önlemlerinin uygulanmasını gerektirir.

Çoğu aile ofisi, kripto paralarını ve ilgili özel anahtarlarını tutmak için üçüncü taraf uzman bir kripto saklama kuruluşu ile çalışır. Bir hizmet sağlayıcının, mevcut en sağlam güvenlik sistemlerine sahip olması, herhangi bir işlemi gerçekleştirmek için çeşitli iç paydaşlardan çok katmanlı kimlik doğrulama istemesi ve dolandırıcılık veya siber saldırı durumunda varlık kaybını kapsayan bir sigortaya sahip olması gerekir.

Fırsatlar

Aile ofislerine ve varlıklı bireylere danışmanlık yapanlar, bu piyasa dinamiğine dayalı olarak çeşitli hizmetler sunabilir:

• Dijital varlık güvenliği yönetimi
• Siber güvenlik danışmanlığı
• Bitcoin güvenli saklama danışmanlığı
• Vergi etkileri
• Bitcoin'in genel portföy yönetiminin bir parçası olarak değerlendirilmesi
• Transferler için anahtar imzalama törenleri gibi yeni yasal ve uyum protokollerinin geliştirilmesi

Pazarlama danışmanlığı

Arka plan

Strateji tanımlamaktan içerik oluşturmaya, web siteleri kurmaktan onlara trafik çekmeye kadar pazarlama hizmetleri sunmaya odaklanan birçok profesyonel hizmet şirketi bulunmaktadır.

Herhangi bir dijital pazarlama stratejisi, internet varlığı oluşturmak ve belirli pazarlama hedeflerine ulaşmak için çevrimiçi kanalların kullanımına yönelik bir plan içermelidir. Nihayetinde amaç, çeşitli kanallar kullanarak herhangi bir işletmenin görünürlüğünü artırmak ve yeni müşteriler çekmektir.

Bitcoin ile yakından ilişkili yeni bir kanal örneği Nostr'dur. Bitcoin gibi, bu da kullanıcının özel anahtar kullanarak verilerin sahipliğini elinde tuttuğu merkeziyetsiz, açık kaynaklı bir platformdur. Nostr'un sansüre dayanıklı mimarisi, iş iletişimlerinin, pazarlama mesajlarının ve müşteri etkileşimlerinin dış müdahaleden bağımsız olmasını sağlar. Bu, özellikle düzenlemelerin sıkı olduğu veya ifade özgürlüğünün endişe kaynağı olduğu sektörlerde faaliyet gösteren işletmeler için değerlidir. Ayrıca, Nostr'un tek bir özel anahtar ile birden fazla arayüze erişim sağlaması, hesap yönetimini kolaylaştırır ve farklı uygulamalar arasında sorunsuz geçiş yapabilme imkanı ile iç huzur sağlar. Bitcoin ve Lightning ile entegrasyon, küresel işlem ve mikro ödemeleri de mümkün kılar – Lightning'in bu özelliği, yeni pazarlama yöntemlerinin önünü açar.

Fırsatlar

Müşterilere pazarlama konusunda yardımcı olmak, şu girişimleri içerebilir:

• İşletmeyle ilgili teknoloji alanında Bitcoin konusunda düşünce liderliği oluşturmak
• Bitcoin odaklı ürün ve hizmetlerle yeni müşteriler çekmek
• Bitcoin alanında marka bilinirliğini artırmak

Pazarlama planı, şu gibi girişimleri içerebilir:

• Bitcoin ve/veya Lightning odaklı yeni bir web sitesi açılış sayfası oluşturmak
• Mevcut pazarlama kampanyalarına Bitcoin mesajlarını entegre etmek
• Bitcoin ile ilgili ürün veya hizmet lansmanlarını yönetmek
• Bitcoin içeriğiyle ilgili hedeflenen platformlarda sosyal medya takipçi kitlesini büyütmek ve Nostr gibi yeni platformların kullanımını değerlendirmek
• Açık kaynak yazılıma katkıda bulunmak

Bu alanlarda derin bilgi birikimi oluşturmak, mevcut veya yeni müşteri tabanına geliştirilebilecek ve satılabilecek yeni türde pazarlama hizmetlerinin önünü açacaktır.

Küçük İşletme Sektörüne Yönelik Hizmetler

KOBİ’ler için Faydalar:

• Enflasyona karşı koruma
• Küresel piyasalara erişim
• Daha düşük işlem ücretleri
• Neredeyse anında mutabakat
• Gelişmiş güvenlik
• Finansal bağımsızlık
• Sansüre karşı direnç

Bir profesyonel hizmetler işletmesi için, KOBİ sektörünün ilgisini çekebilecek Bitcoin benimsemesinin çeşitli potansiyel faydaları vardır ve her biri için özel hizmetler tasarlanabilir:

• Pazar erişimi: çevrimiçi Bitcoin topluluğu, Bitcoin’i benimseyen şirketlerden alışveriş yapmak için daha uzaklara gider ve çevrimiçi araştırma yapar. Bu, küçük bir şirket için yeni bir potansiyel müşteri tabanı açabilir.
• Bitcoin ile ödeme almak, geleneksel ödeme yöntemlerine göre daha hızlı ve daha düşük ücretlerle sonuçlanabilir.
• Bitcoin, temel teknolojisinin sahip olduğu özellikler sayesinde çevrimiçi işlemlerde güvenliği artırabilir ve geleneksel bankacılık sistemine bağlı olmadığı için sansüre karşı dirençli hale getirir.
• Alınan Bitcoin’in bir kısmını veya tamamını güvenli bir cüzdanda tutmak, özellikle hızlı değer kaybeden itibari para birimlerinin olduğu ülkelerde serveti korumaya yardımcı olabilir ve uzun vadeli bir yatırım fırsatı sunar.

Fırsatlar

Daha küçük şirketler, büyük işletmelere kıyasla genellikle daha az hizmet şirketine güvenirler; bu nedenle, bir profesyonel hizmetler kuruluşu bu pazarı hedefliyorsa, onlara Bitcoin benimsemesinin tüm yönleri hakkında danışmanlık yapabilmesi faydalı olacaktır.

Sağlık

Bir sektörün nereye gittiğinin önünde olmak, o sektördeki Profesyonel Hizmetler şirketlerinin müşterilerine değer sunmaya devam etmesini sağlar. Sağlık alanında birkaç örnek, Bitcoin tabanlı inovasyonun gerçek piyasa sorunlarını çözerek bir sektörü nasıl dönüştürebileceğini gösterebilir.

Güvenli Veri Yönetimi – örnek Nostr 

Hasta verilerinin sahipliği ve güvenli paylaşımı, Amerika Birleşik Devletleri'nde HIPAA gibi standartların uygulanmasına yol açan, verilerin yeterince korunmasını sağlamak için önemli bir endişe kaynağıdır.

Sağlık sektörü, Nostr'un merkeziyetsiz ve güvenli yapısından önemli ölçüde fayda sağlayabilir. El Salvador'da yakın zamanda yapılan bir pilot projede vurgulandığı gibi, Nostr tabanlı SALUD protokolü, hasta verilerinin nasıl yönetildiği ve paylaşıldığı konusunda devrim yaratmayı hedefliyor. Sağlık verilerini merkeziyetsizleştirerek, Nostr hastaların tıbbi kayıtlarının sahipliğini korumasını sağlarken, sağlık hizmeti sağlayıcılarının da ihtiyaç duyduklarında doğru ve değiştirilemez verilere erişmesini mümkün kılıyor.

Bu yaklaşım, hasta bilgilerinin genellikle verileri paraya çeviren veya kötüye kullanan merkezi kuruluşlar tarafından kontrol edildiği mevcut sağlık veri yönetim sistemlerindeki önemli endişeleri ele alır. Nostr ile veri ihlali veya yetkisiz erişim riski en aza indirilir ve hastalar, isterlerse veri paylaşımından vazgeçebilirler; bu da bilgilerinin kontrolünü kaybetmeden mümkün olur.

Bitcoin’in sağlık alanında yeni yaklaşımlara nasıl entegre edilebileceğine dair ikinci bir örnek ise CrowdHealth’tir. Bu platform, Bitcoin’in maliyet ve mutabakat avantajlarını bir Lightning cüzdanı entegrasyonu ile ödemeleri yapmak ve almak için kullanıyor. Bu ödemeler, katkıda bulunanlara aittir ve büyük bir tıbbi fatura ile karşılaşıldığında topluluktan destek istenebilir.

Bunlar, hızla gelişen Bitcoin ekosisteminin belirli bir sektörü nasıl dönüştürdüğüne dair örneklerdir ve diğer sektörlerde de pek çok benzer örnek bulunabilir. Belirli bir sektöre odaklanan profesyonel hizmetler kuruluşları, ya o sektörün bu tür çözümleri benimsemesine yardımcı olarak fayda sağlayabilir ya da pazar geliştikçe bu tür çözümleri yeni sektörlere getiren yenilikçi olabilir.

4.5.3 Bitcoin ekosistemini inşa etmek

Bitcoin, her zaman lider blokzincir olmuştur; ancak birinci katmanda güvenlik ve merkeziyetsizliğe odaklanılması, başlangıçta piyasada başka yetenekler için bir boşluk bıraktı ve diğer blokzincir tabanlı çözümler bu boşluğu doldurmaya çalıştı. Çeşitli nedenlerle, bunlar yıllar içinde büyük bir ticari başarı elde edemedi ve Bitcoin ekosistemi artık bu yeni tür yeteneklerin, temel birinci katman teknolojisine zarar vermeden üzerine inşa edilebileceği bir aşamaya geldi.

Ayrıca, birçok Bitcoin kullanıcısı uzun vadeli tutucu olup, onu bir değer saklama aracı veya dijital altın olarak görmektedir. Bitcoin maksimalistleri, bu topluluğun büyük bir alt kümesini oluşturur ve zamanın testinden geçecek tek kripto para biriminin Bitcoin olduğuna inanırlar. Bitcoin’in merkeziyetsiz yapısı, güvenliği ve ilk hareket avantajı sayesinde tüm diğer dijital paralardan üstün olduğunu savunurlar ve bu da onları alternatif blokzincirlerden ayırır.

Ayrıca, bu tutucular sayesinde Bitcoin ağında güvence altına alınan büyük ve büyüyen bir değer bulunmaktadır; bu nedenle, Bitcoin’in yerel ekosistemini büyütmek yeni kullanıcıları çekmekten ziyade, ağda zaten bulunan geniş kullanıcı, geliştirici ve sermaye havuzundan yararlanmak anlamına gelecektir. Bu da, profesyonel hizmetlerin inşa edilebileceği Bitcoin ekosistemini genişletmek için çeşitli fırsatlar doğurur:

1. Ölçeklenebilirliği Artırmak:Bitcoin ağında halihazırda Lightning Network gibi çeşitli ölçeklendirme çözümleri çalışmaktadır. Ancak, farklı sorunları hedefleyen başka çözümler de geliştirilmektedir. Örneğin, güvenli, merkeziyetsiz ve verimli akıllı sözleşme platformları sunan kapsamlı ölçeklendirme çözümleri sağlamak için.
2. Akıllı Sözleşmeleri Kolaylaştırmak:Kendi kendine otomatik olarak çalışan, avukatlara veya aracıya ihtiyaç duymayan bir sözleşme hayal edin. Bitcoin akıllı sözleşmeleri tam olarak bunu yapar. Bitcoin akıllı sözleşmeleri, anlaşmanın şartlarının dijital koda doğrudan yazıldığı, kendi kendini yürüten sözleşmelerdir. Belirlenen koşullar yerine getirildiğinde, aracıya gerek kalmadan sözleşmeyi otomatik olarak uygular ve yürütürler.
3. Birlikte Çalışabilirliği Teşvik Etmek:Bitcoin ile diğer blokzincirler arasında sorunsuz etkileşim sağlayan köprüler ve bağlayıcılar inşa etmek. Bu, kullanıcıların varlıklarını zincirler arasında zahmetsizce taşımalarını ve her ağın en iyi özelliklerinden yararlanmalarını sağlar. Bir örnek, birçok farklı blokzincirde transfer edilebilen bir stabilcoin olan USDT’dir; kullanıcılar genellikle en düşük fiyatı seçer. Bu alternatif blokzincirlerden birinde tutulan USDT’nin Lightning ve Bitcoin’e aktarılmasını sağlamak, birlikte çalışabilirliği ve değerin daha güvenli Bitcoin ağına taşınmasını mümkün kılar.
4. Kullanıcı Dostu Deneyimler Entegre Etmek:Ekosistem büyüdükçe, geliştiriciler için geliştirme ve dağıtım sürecini basitleştiren araçlara ihtiyaç vardır. Buna daha iyi cüzdanlar, geliştirme çerçeveleri ve hata ayıklama araçları dahildir. Bunun ötesinde, teknolojiye daha az aşina olan kullanıcıların ekosisteme katılımı ve etkileşimi için kullanıcı dostu olmak esastır.
5. Eğitim ve Topluluk Oluşturma:Güçlü bir topluluk, başarılı bir blokzincir projesinin bel kemiğidir. Eğitime, atölye çalışmalarına ve topluluk odaklı girişimlere yatırım yapmak, kullanıcıların keşfetmesine, geliştiricilerin inşa etmesine ve yatırımcıların bağlantı kurmasına yardımcı olabilir.

Fırsat

Bu, piyasada tüketicilere ve diğer işletmelere Bitcoin ekosistemi etrafında danışmanlık yapmak için oluşturulabilecek bir dizi potansiyel hizmetin önünü açar ve bu zaten dünyanın dört bir yanında gerçekleşmektedir:

• Danışmanlık
• Eğitim
• Bitcoin satın alma, tutma ve satma

4.5.4 Gelecek

Gelecekte neler olabilir?

Önceki bölüm, günümüzde piyasada sunulan hizmet türlerine dair çeşitli örnekler sundu; ancak şirketlerin, gelişen müşteri gereksinimlerini karşılamak için etrafında profesyonel hizmetler inşa edebileceği, gelecekte ortaya çıkabilecek ne tür çözümler olabilir?

E-Oylama

Bitcoin üzerinde inşa edilebilecek potansiyel uygulamalara bir örnek, devlet seçimlerinin güvence altına alınmasıdır.

• Mevcut durum ve zorluk: Demokratik seçimler, gücün sonuçlara uygun şekilde devredilmesini ve seçilen hükümetin halkın iradesini yansıtmasını sağlamak için tasarlanmıştır. Bu, oy kullanma hakkı olan kişilerin sürece baskıdan uzak bir şekilde katılabilmesini, tüm oyların düzgün şekilde sayılmasını, oyların sahtecilik yapılamamasını ve sonucun şeffaf olmasını gerektirir. Dünya genelinde, seçimlerin bu hedefe ulaşmadığı sıklıkla düşünülmektedir,
• Mevcut öneriler: Hükümetler, seçim sürecinin adil olmasını sağlamak için çeşitli yöntemler denemiştir; seçmen kimliği zorunluluğu getirmek veya kağıt tabanlı yaklaşımla oyların bağımsız şekilde sayılmasını sağlamak gibi. Ancak hâlâ zorluklar devam etmektedir. AB gibi hükümetler, şeffaf ve müdahaleye kapalı bir elektronik oylama sistemi hedefini gerçekleştirmek için alternatif blokzincirleri ve protokolleri kullanmanın yollarını 'araştırmaktadır'. Ancak bu, sistemi kim kurup işletiyorsa ona güvenmeyi gerektirir ve hükümetin belirlediği zaman çizelgesine göre geliştirilecektir.
• Bitcoin tabanlı alternatifler, şeffaf ve müdahaleye kapalı bir seçim yürütme yöntemi sağlamak için açık kaynak yeteneklerini kullanan çözümler olarak halihazırda geliştirilmiştir.

Guatemala

• Bitcoin geliştiricisi Peter Todd tarafından birkaç yıl önce oluşturulan bir araç olan OpenTimestamps sayesinde, Guatemalalı teknoloji girişimi Simple Proof, ülkenin başkanlık seçimlerine dair önemli belgeleri sahtekarlık ve tahrifattan koruyabiliyor. Todd’un aracı, hash fonksiyonları ve bitcoin blokzincirini kullanarak bilgi parçalarını zaman damgası ile işaretleyebiliyor ve sahtekarlık ve manipülasyon girişimlerini tespit etmeyi kolaylaştırıyor.

Açık kaynaklı merkeziyetsiz elektronik oylama protokolü: HodlParman – Bitcoin için aktif bir savunucu – yakın zamanda şunu duyurdu:

• ‘Tamamen eşler arası, seçim sahtekarlığı veya çift oy kullanma ihtimalini ortadan kaldıran, oyları gizli tutan ve herkes tarafından doğrulanabilen merkeziyetsiz bir elektronik oylama protokolü üzerinde çalışıyorum. Nostr aktarımlarından ve Bitcoin’in saatinden faydalanıyor ve BİR BLOKZİNCİR veya token gerektirmiyor’

Gördüğümüz gibi, bilinen bir sorunu çözmek için 'geleneksel' bir yaklaşım var; bu durumda seçim güvenilirliği, hâlâ geliştiriliyor ve tüm sorunları mutlaka çözmeyecek. Bir de Bitcoin ekosistemine dayalı, halihazırda geliştirilmiş ve kullanılabilir olan, bu sorunları çözme potansiyeline sahip yeni bir yaklaşım var. Bu tür çözümleri ve bunların piyasaya, bu durumda hükümete, nasıl hizmet sunabileceğini anlamak, potansiyel yeni gelir akışları sağlayacaktır.

Sats ödülleri

Neredeyse sıfır maliyetle küçük miktarlarda bitcoin ödeme yapabilme yeteneği, şirketlerin keşfedebileceği farklı yollar açar ve bu alanlarda Bitcoin odaklı hizmet şirketleri danışmanlık hizmetleri sunabilir. Örneğin:

• Çalışan ödülleri için Microstrategy gibi platformların kullanılması
• Fountain gibi Bitcoin dostu podcast platformları, NOSTR kullanarak canlı yayınlara katılım ödülleri ve zap streaming ile ödüller
• Katılımı teşvik etmek için anketleri tamamlayanlara ödeme yapmak

Özet

Profesyonel hizmetler sektörü, kapsamı geniş olan, her boyutta, odakta ve erişimdeki işletmeleri kapsar. Odak noktası ne olursa olsun, bu örnekler umarız ki Bitcoin ve ilişkili ekosistemin bu sektörü kökten etkileyebileceğini, hizmet sunum şeklini değiştirebileceğini ve yeni fırsatlar açabileceğini göstermiştir. Bu dinamikleri erken anlayan profesyonel hizmet kuruluşları, avantaj elde edebilir.

Kaynaklar

1. https://kpmg.com/us/en/articles/2023/bitcoin-role-esg-imperative.html
2. https://medium.com/@primalcapital/growing-the-bitcoin-ecosystem-afb424e0ff0f
3. https://www.fidelitydigitalassets.com/research-and-insights/adding-bitcoin-corporate-treasury
4. https://www.pathcheck.org/en/blog/notes-and-other-stuff-over-relays-nostr-for-health

Bitcoin hizmetleri sunan bazı örnek şirketler:

• River
• Swan
• CoinCorner
• Strike
• Relai
• Musqet

Fedakârlık hariç, para tüm gönüllü insan eylemlerinin arkasındaki motivasyondur. Bitcoin, kuralları olan, ancak yöneticileri olmayan tarafsız, küresel bir paradır. Zorla ele geçirilemezse ve başarısız olmazsa, jeopolitik sonuçları eşi benzeri görülmemiş olur.
James Dewar

4.6.0 Giriş

Yeni bir teknoloji üzerinizden geçtiğinde, eğer silindirin bir parçası değilseniz, yolun bir parçası olursunuz.
Stewart Brand

Bu bölümün amacı, hükümetlere, devlet kurumlarına ve devlet çalışanlarına Bitcoin'i görmezden gelmenin kafayı kuma gömmek ve ya zorla ele geçirilebileceğini ya da başarısız olacağını ummak anlamına geldiğini göstermektir. Eğer bu sonuçlardan hiçbiri gerçekleşmezse, bu durum gelecekteki tüm insan eylemleri için teşvik yapılarını büyük ölçüde dönüştürecektir. Mevcut ulus devletlerin coğrafyasında yaşayan ve hükümetleri ilk olarak anlamaya ve uygun politikaları uygulamaya çalışan insanlar önemli bir avantaj elde edebilirler.

Bitcoin'in zorla ele geçirilebileceği ve/veya başarısız olabileceği ihtimali var, ancak bir hükümet teknoloji hakkında bilgi edinip bu sonuca önyargısız bir şekilde ulaşmadıkça büyük bir risk alıyor demektir ve bunun sonuçlarına şu anda onlar adına hareket etmeleri beklenen vatandaşlar katlanacaktır. Bu bölümü okuyarak bilgilendirildikten sonra, bunu yapmamak bugünkü hükümetler, kurumları ve çalışanları için ağır bir ihmal ve görev ihmali olur. Bu sorumluluğu istemiyorsanız, şimdi okumayı bırakın ve istifa edin.

Hükümetler, coğrafi bölgeleri üzerinde şiddet tekeli uygulayan veya uygulamaya çalışan varlıklar olarak tanımlanabilir. Bu düzenleme, dış fiziksel tehditlere karşı koruma ve iç düzeni sağlamak için ortaya çıkmıştır. Toplumlar ve ekonomiler geliştikçe, hükümetler içteki rollerini genişletme eğiliminde olmuştur. 19. yüzyılın sonlarından itibaren ortaya çıkan rollerden biri de merkez bankacılığı yoluyla para kontrolü olmuştur. Bu bölümün amacı merkez bankacılığı ve devletin para kontrolü lehine veya aleyhine bir argüman sunmak değil, bunun gelecekte uygulanabilir olmayabileceğini vurgulamaktır. Paranın kontrolünün diğer güçlerin uygulanmasındaki merkezi rolünü anlayan herkes, bu merkezi kontrolün kaybını ulus devletler içinde gücün merkezsizleşmesine yönelik önemli bir itici güç olarak görecektir.

Tarih bize, savaş veya salgın dışında, önemli toplumsal değişimlerin çoğunlukla kanunlardan ziyade teknoloji tarafından yönlendirildiğini öğretir; çünkü bu tür değişimler nadiren önceden halk veya liderleri tarafından istenmiştir. Aslında, böyle bir değişim istenmiş olsaydı bile, kanunların teknoloji keşfetme veya icat etme kapasitesi yoktur.

Ulus devletlerin son yüzyılda (tarihte benzeri görülmemiş şekilde) para kontrolünü ele geçirerek elde ettikleri gücün büyük bir kısmını devretmeleri gerekebilir. Bu, insanlar için bir tehdit değildir, ancak hükümet ve kurumların yapısı için olabilir. Kurumlarımızın liderlerinin Bitcoin'i ve sonuçlarını öğrenmeleri gerekir ki, şu anda ulus devletlerini oluşturan coğrafya ve insanların çıkarlarının nasıl etkilenebileceğini anlayabilsinler.

Ancak bu şekilde, coğrafya ve halkları için geleceği en iyi şekilde şekillendirecek politika eylemlerini seçebilirler. Karar verme süreçlerini en iyi hale getirmek için herkesin eğitime ve alçakgönüllülüğe ihtiyacı olacak. Bundan kaçış yok, değişiklikler bir noktada bize zorla dayatılacak ve onları öngörerek daha iyi bir sonuç elde edilebilir. Oynanan oyun teorisi, erken benimse ya da kaybet anlamına gelebilir.

Bu, mevcut siyasetçilerimiz ve kurumsal liderlerimiz için bir turnusol testidir. Onlar esas olarak şu anda ulus devletlerini oluşturan coğrafya ve halkın geleceğini iyileştirme arzusuyla mı hareket ediyorlar? Yoksa öncelikleri kişisel, ticari veya ideolojik başka motivasyonlarla mı şekilleniyor?

Bitcoin hakkında bilgi edinerek hükümetler, mevcut ve gelecekteki vatandaşlarının yararına bir yol haritası çizebilirler. Bu bölüm, planlama sürecini başlatmaya yardımcı olacak bazı düşünce alanları sunmayı amaçlamaktadır.

4.6.1 Teknoloji ve Hukuk

Değişimin en önemli nedenleri, siyasi manifestolarda veya ölmüş ekonomistlerin açıklamalarında değil, gücün uygulandığı sınırları değiştiren gizli etkenlerde bulunur. Çoğu zaman, iklimde, topoğrafyada, mikroplarda ve teknolojideki ince değişiklikler şiddetin mantığını değiştirir.
James Dale Davidson

Tarih, teknolojik yeniliklerin insan toplumlarının nasıl evrildiğini ve yönetildiğini değiştirdiğine dair örneklerle doludur. James Dale Davidson ve William Rees-Mogg'un 1997 tarihli "The Sovereign Individual" adlı kitabı, teknolojik değişimlerin Batı'da Kilise tarafından yönetilen bir dünyadan bugün yaşadığımız ulus devletlere geçişi nasıl tetiklediğini inceler. Onlar, matbaanın ortaya çıkışı ve şiddet için yakıt olarak barutun kullanılması gibi temel teknolojik yenilikleri, büyük ölçekli şiddetin getirisini değiştiren unsurlar olarak tanımlarlar.

Önemli bir gözlem, ne Kilise'nin ne de genel halkın meydana gelen değişimi istediğine veya başlattığına dair bir kanıt olmamasıdır. Geriye dönüp bakıldığında, Kilise'nin bilgi üzerindeki kontrolünden doğan gücün, yeni ekonominin yazılı materyal üretimi üzerindeki tekelini kaldırmasıyla azalmasının kaçınılmaz olduğu görülmektedir.

Matbaa, bilginin çoğaltılma maliyetini düşürdü ve böylece yazılı materyal üretiminin merkezsizleşmesini artırdı.

Tarih, büyük değişimi tetikleyen teknolojinin hükümet çerçevesi, kurumlar, liderlik veya halk tarafından demokratik süreçlerle başlatılmadığını gösteriyor. Daha çok, insanların ve kurumların bu teknolojinin benimsenmesini boşuna engellemeye, geciktirmeye ve direnmeye çalıştığını görüyoruz. 20. yüzyılda bunu otomobil, elektrik, kriptografi, e-posta ve internetin ilk tepkilerinde gözlemleyebiliriz.

Yeni teknolojilerin piyasalar tarafından benimsenmesi, insanların nerede yaşadığını, nasıl çalıştığını ve bazen de kültür, ülke veya liderlik varlığı olarak gördükleri yapının bizzat kendisini yeniden şekillendirdi. Birçok durumda, bu durum o varlığın ölçeğini ve yapısını değiştirdi. Elektrik, otomobil ve internetin yükselişi gibi başka örnekler de teknolojinin geniş çaplı toplumsal değişimi nasıl tetiklediğini gösterir.

Vergilendirme ve borç da kanunla yapılandırılır ve bu nedenle teknolojiye yanıt verir. Bu, geçmişte de gözlemlenebilir. Tarihsel olarak vergilendirme, gelir vergisi ve benzerlerini destekleyecek gerekli teknoloji henüz mevcut olmadığından, damga vergileri ve gümrük/ithalat vergileri gibi şeylerle sınırlıydı.

Bu kanıtlar, teknolojinin hukuktan üstün olması gerektiği sonucunu desteklemek için sunulmaktadır. Hukuk sonradan yetişebilir, ancak nedensellik akışı, hukuki yolların değişimi makul veya kalıcı olarak durduramayacağını ve hukuki yollarla değişimin başlatılamayacağını gösterir. Kanunların değişmesi, teknolojik değişimin bir sonucudur, nedeni değil; yeni teknolojik yenilikler oyla kabul edilemez, bir hükümdar tarafından emredilemez veya kendine zarar vermeden engellenemez.

Gerçek inkâr edilemezdir. Kötülük ona saldırabilir ve cehalet onu alaya alabilir, ama sonunda oradadır.
Winston Churchill

Başarılı teknolojiler bir tür "gerçek"tir. Bu nedenle, hukuk, toplumun o dönemde önlemeye çalıştığı birçok teknolojinin ilerlemesini engelleyememiştir. Nerede başarıldıysa, genellikle o ülkenin orta ve uzun vadede refahını azaltmıştır.

4.6.2 Merkezsizleşme

Merkezi hükümetlerin bu tür bir finansmana başvurma yeteneğinin, hükümetin en istenmeyen merkezileşmesinin ilerlemesinde katkıda bulunan nedenlerden biri olduğundan da şüphe yoktur.
Friedrich A. Hayek

Hayek, 20. yüzyılda gerçekleşen paranın merkezileşmesinin ulus devletlerin merkezileşmesinin temel itici gücü olduğunu savundu. Bitcoin'in yükselişi bu süreci tersine çevirebilir; bu, birçok kişinin desteklediği ve politikacıların da sözde destek verdiği, ancak görünüşte başaramadıkları bir şeydir.

20. yüzyıldan önce imparatorlar, krallar, kraliçeler ve hükümetler her zaman paraya erişimle sınırlıydı. Paranın ölçtüğü zenginlik yukarıdan değil, merkezsiz bir tabandan ortaya çıkar. 20. yüzyıla kadar paranın doğası bu gerçeği yansıtırdı ve bu nedenle kendisi de 'gerçek' olurdu. Bu paranın biçimi, yani teknolojisi, insan toplumlarının evriminin bir parçası olarak zamana ve yere göre değişirdi.

20. yüzyılın başlarından itibaren paranın 'gerçekliğini' ortadan kaldırmaya yönelik deneyler yapıldı ve bu, 1961'de doların altına dönüştürülebilirliğinin "geçici olarak" askıya alınmasıyla tam anlamıyla gerçeklikten koparıldı.

Bakan Connally'ye, Amerikan dolarının dönüştürülebilirliğini, yalnızca para istikrarı ve Amerika Birleşik Devletleri'nin en iyi çıkarları doğrultusunda belirlenen miktar ve koşullarda geçici olarak askıya alması talimatını verdim.
Richard Nixon

Para bir teknolojidir ve Bitcoin, dijital bir para olarak insanlık tarihindeki en büyük teknolojik yeniliklerden biri olabilir.

...para, kökünde, kama, kaldıraç veya tekerlek gibi diğer temel makineler kadar teknolojidir.
Business Insider

Belki de para, tarımın, matbaanın veya barutun icadıyla kıyaslanabilir bir ölçektedir. Fedakârlık hariç, para tüm gönüllü insan eylemlerini motive eder ve bu nedenle 8 milyar insan için bu teknolojideki yeni bir çözüm, insanlık tarihindeki en etkili teknolojik yenilik olabilir.

Para güçtür, bir teknolojidir ve bu nedenle hukuktan üstündür; dolayısıyla yasa yapıcı kurumların da üstündedir. Paranın merkezsizleşmesi, gücün merkezsizleşmesini de tetikleyecektir.

Paranın istikrarının nimetleri için ödenen bedellerden biri de, hukukun para sistemindeki beklenmedik ve devrim niteliğindeki değişikliklere hazırlıksız yakalanmasıdır.
Phanor J. Eder

Bugün ülkeler bir veya birden fazla parayı yasal ödeme aracı olarak belirler. Eğer piyasa, yerel veya uluslararası düzeyde başka bir şeyi tercih edilen para olarak belirlerse, hükümetler yerel para birimine olan talebin küresel, tarafsız 'gerçek' paraya olan talebin gerisinde kaldığı bir durumla karşılaşabilir. Yine göreceğiz ki gerçek para, yasal düzenlemelerle yaratılmayan, piyasa tarafından belirlenen bir maldır ve bu durum yasal değişikliklere yol açabilir. Ülkeler, daha az talep edilen parayı belirten ödeme yasalarını sürdürmeyi her zaman seçebilirler, ancak böyle bir tercihin kendine zarar veren sonuçlarını dikkate almaları akıllıca olur:

Tarih, sizinkinden daha sağlam bir paraya sahip olanların sonuçlarından kendinizi izole etmenin mümkün olmadığını gösteriyor.
Saifedean Ammous

Yukarıda sunulan argüman, merkezsiz, küresel ve tarafsız bir paranın gücün merkezsizleşmesini nasıl tetikleyebileceğini gösteriyor. Şimdi ise Bitcoin'in, merkezsiz bir parasal iletişim teknolojisi olarak, parasal olmayan iletişim ve medyanın merkezsizleşmesinin de öncüsü olabileceğine değineceğiz.

İletişimin merkezsizleşmesi

Bitcoin, piyasanın giderek daha fazla para olarak değer verdiği, merkezsiz, açık ve tarafsız bir ağ iletişim protokolüdür.

Bu protokolün bazı özellikleri, paranın ötesinde insan iletişiminde de yeni bir paradigma yaratabilir. Nostr ve Keet gibi, bu özelliklerden bazılarını kullanan iletişim ve sosyal medya çözümlerinin ortaya çıkıp yaygınlaştığını görmeye başlıyoruz. Bu, internetin bugün kullanıldığı şekle kıyasla hizmetlerin büyük ölçüde merkezsizleşmesinin başlangıcı olabilir. Bu medya hizmetlerinin de Bitcoin ile işlem yapılabilirliği doğal olarak entegre edilmiş olacak gibi görünüyor.

Özellikle gelişmiş dünyada son zamanlarda yaşanan ifade özgürlüğü ve sansür tartışmaları ışığında, iletişimin merkezsizleşmesi hükümetler tarafından göz ardı edilmemeli ve bu durum, Bitcoin'den bağımsız olarak bugünkü politikaları şekillendirmelidir.

Hükümetlerin mevcut merkezi çözümleri yasaklamaya, kapatmaya, sansürlemeye veya başka şekilde müdahale etmeye çalışırken aşırı baskıcı olmaları ters etki yaratabilir. Hükümet ne kadar sert davranırsa, alternatif çözümler o kadar hızlı büyüme eğiliminde olur. Mevcut gelişmiş dünya özgür toplumlarına benzeyen herhangi bir ortamda, bu alternatif çözümler çok daha maliyetli bir şekilde izlenebilir olacak ve dolayısıyla geniş kitleler için pratikte izlenemez hale gelecektir.

Bu nedenle en uygun yaklaşım, mevcut merkezi çözümlerle gönüllü olarak çalışmak ve yalnızca genel olarak kabul edilen büyük zararlara odaklanmak, yaygın olarak benimsenen alternatif anlatılar veya bireysel vatandaşlarla ilgili konulara odaklanmamaktır. Mevcut platformlarda tam ifade özgürlüğüne yönelik küresel bir taahhüt, gelişmekte olan merkezsiz platformlara olan yönelimi azaltacaktır.

4.6.3 Uluslararasılaşma

Mülkiyet yoluyla uluslararasılaşma

Bitcoin dijital bir mülkiyettir ve bu nedenle fiziksel bir alan kaplamaz ve coğrafi bir izi yoktur. Ayrıca, Bitcoin yasal bir yapı değildir. Bu nedenle, Bitcoin hem fiziksel hem de yasal olarak bir ikametgahı olmayan, değerli bir mülkiyet haline gelmiş benzersiz bir yeniliktir.

Dünya, yakın geçmişte tek bir parasal standart olan altın standardı dönemini yaşadı. Ülkeler kendi para birimlerini korusalar da, kurlar nadiren değişirdi çünkü her biri temsil ettikleri altının ağırlığına göre değerlenirdi. Ancak, altının pahalı ve yavaş fiziksel taşınabilirliği bu dönemin sonunu getirdi. Ayrıca, altının sağlayabileceği uluslararasılaşmayı, yalnızca ortak bir değer ölçüsü olmanın ötesine geçemeyecek şekilde sınırladı. Altının küresel bir parasal standart olarak varlığını sürdürmesi, fiziksel alan kaplaması nedeniyle sınırlı kaldı ve nihayetinde bu yüzden zayıfladı.

Sosyal ağ yoluyla uluslararasılaşma

Bitcoin topluluğu küresel bir sosyal ağ olarak gelişti. İkamet edilen yer, insanların sahip olduğu özgürlükleri coğrafi olarak değiştirebilir; örneğin açık internete erişim imkanı, Apple App Store veya Google Play Store'da onaylanan uygulamaların listesi gibi. İkamet edilen yer, Bitcoin'in bir varlık ve değişim aracı olarak yasal statüsünü ve düzenlemesini de etkileyebilir. Ancak, Bitcoin topluluğunda gelişen ve büyüyen ortak kültür ve bilgi, paylaşılan küresel bir deneyimdir.

Uluslararasılaşmanın sonuçları

Özgür dünyanın herhangi bir yerinde insanların başka ülkelere taşınmasını yasaklayacak kadar hareket özgürlüğünü kısıtlayan politikaların uygulanması vicdansızca görünecektir. Böyle otoriter bir adım, gelişmiş dünyanın çöküşünün sinyali olur ve tarih, devrimden önce uzun süre sürdürülemeyeceğini gösterir.

Yukarıdakiler göz önüne alındığında, Bitcoin'in coğrafi olmayan doğası ile küresel sosyal ağın birleşimi, ulus-devlet hükümetlerine vatandaşlarına değerli hizmetler sunmaları için benzeri görülmemiş bir rekabet gücü getirecek ya da müşteri tabanlarının azalmasıyla karşı karşıya kalacaklardır. Bu, bazıların iddia ettiği gibi bir 'dibe doğru yarış' olmak zorunda değil, aksine çeşitliliğin patlaması ve toplanan vergiler karşılığında yüksek kaliteli ve verimli hizmet sunumuna güçlü bir vurgu anlamına gelir.

Ulus-devlet hükümetlerinin kendilerini bulacakları daha rekabetçi ortam, küresel ölçekte insan eylemini koordine eden yeni bir paranın büyümesiyle birleştiğinde, dışa doğru bir çekim etkisi yaratacaktır. Paranın ve iletişimin merkezsizleşmesiyle içe doğru bir çekimle birleştiğinde, ulus-devlet hükümetleri kendilerini her iki taraftan da gerilmiş bulabilirler. Yetkinlik alanları iç bölgelerde veya topluluklarda ayrışabilir ve dışa doğru dağılabilir. Ulus-devlet hükümetlerinin büyüklüğü ve kapsamı, ortalama olarak, muhtemelen azalacaktır. Belirli bir yargı alanında ortaya çıkan büyüklük ne olursa olsun, vergi ödeyen vatandaşlar daha az yalvaran, daha çok müşteri olacak ve hizmetlerin karşılığını vermesini talep edeceklerdir.

İçe doğru merkezsizleşme ve dışa doğru gerilme, bazı ulus-devletleri bir kara deliğin içindeki spagettifikasyon gibi parçalayabilir. Bitcoin aynı anda hem yerelleştirici hem de küreselleştirici bir güçtür.

Bitcoin ekonomisinde, aynı anda hem yerelleştirici hem de küreselleştirici bir güç olmasının görünüşte çelişkili etkilerini zaten görüyoruz. Daha fazla küreselleşme, daha az aracı ve daha fazla merkezsizleşme ile hem daha yerel hem de uluslararası ekonomiler ve sosyal ağlar oluşuyor; arada ise çok daha az şey var.

Hükümetlerin bu uluslararasılaşmanın etkilerini dikkate almak isteyebileceği bazı özel konuların (tamamı olmasa da) bir listesi:

• Vergilendirme / bütçeler
• Para arzı / bankacılık sistemi
• Savunma / savaş yürütme
• Uluslararası hükümet yapıları
• Bölgesel / yerel hükümet yapıları
• Ekonomik yapılar
• Hayır kurumları, sivil toplum kuruluşları, dini ve topluluk örgütleri
• Eğitim / akademi

4.6.4 Etik

En önemli etik sorunlar, jeopolitiğe göre değişir. İki bakış açısını ele alıyoruz: Gelişmiş dünya bakış açısı ve Küresel Güney bakış açısı. Mevcut finansal sistemin, vatandaşlara yalnızca yaşadıkları yere göre farklı sorunlar yaratması, insan eşitliğiyle ilgili etik bir sorun olarak kabul edilebilir.

Gelişmiş dünya bakış açısı - servet eşitsizliği ve çevre

Cantillon Etkisi, gözlemini ilk kez yazan 18. yüzyıl İrlandalı-Fransız ekonomist Richard Cantillon'un adını taşır. Bu etki, parasal enflasyonun bir ekonomide mallar ve varlıklar üzerindeki eşitsiz etkisini tanımlar. Yeni itibari para bir ekonomiye enjekte edildiğinde, etkileri farklı insanlar ve sektörler tarafından farklı zamanlarda hissedilir. Genellikle varlıklar değer kazanır ve bu da zenginlerin lehine olurken, varlığı olmayanlar genel fiyat enflasyonundan olumsuz etkilenir.

Mevcut para sistemi, zengin ile fakir arasındaki servet uçurumunun büyümesinin önemli bir temel nedenidir. Zenginlerin ve siyasi bağlantıları olanların mevcut sistemi kendi lehlerine, daha az varlıklı olanların aleyhine kullanabilme yeteneği, mevcut para sisteminin bir özelliğidir. Bu mekanizma, orta sınıfın azalmasına da yol açıyor; az sayıda insan zenginleşirken, çoğunluk daha da yoksullaşıyor. Kişinin servetinden bağımsız olarak yalnızca çalışarak elde edilebilen tarafsız bir paraya dönüş, bu servet uçurumlarının artmasını durduracak ve onları azaltmaya başlayarak daha az eşitsiz toplumlara yol açacaktır.

Bitcoin, ESG çerçevesinde çeşitli faydalar sağlıyor gibi görünüyor. Kısa tarihi boyunca, ağı ve yerel varlığını kullanmanın yeni ve yenilikçi yolları ortaya çıkmaya devam ediyor; örneğin enerji şebekelerini dengelemeye yardımcı olmak, sera gazı emisyonlarını azaltmak ve hatta ticari ve konut mülklerine sürdürülebilir ısı sağlamak gibi.
KPMG

Bitcoin, enerji üretimi ve kullanımıyla ekonomik olarak uygulanabilir etkileşimi sayesinde iklim değişikliğinin hafifletilmesine önemli bir katkı sağlayabilir. Makalede ayrıca Bitcoin ile ilişkili önemli Sosyal ve Yönetişim faydalarına da dikkat çekiliyor.

Paranın kaynak tüketimini artırmak için yaratılamadığı bir dünyada, mevcut kaynaklar daha verimli ve daha az israfla tüketilecektir. Yeni üretim ile "onarım ve yeniden kullanım" arasındaki ekonomik teşviklerin dengesinde bir değişiklik görmemiz muhtemel; ikincisi göreceli olarak artacaktır. Bu, para artık borca dayalı olmadığı için ekonomik bir felaket olmadan tüketiciliğin azalmasına yol açacaktır. Kaynakların daha sürdürülebilir kullanımı ve çalışan, kazandığından az tüketen ve fazlasını sağlam paraya biriktirenlerin servetinde artış göreceğiz.

Küresel Güney / gelişmekte olan dünya - finansal dışlanma ve kötü yönetilen ulusal para birimleri

Bazılarımız iyi politikalar ve akıllı yöneticilere sahip parasal rejimlere doğarız... Ama birçoğumuz kötü veya kötü yönetilen parasal rejimlerin altında acı çekeriz... Hangi parasal kurumlara doğduğumuz üzerinde, bizi doğuran biyolojik annelerimiz üzerinde sahip olduğumuz kadar az kontrolümüz var.
Resistance Money, Andrew Bailey, Bradley Rettler, Craig Warmke

Küresel Güney'de, kötü yönetilen, yüksek enflasyonlu, düşük uluslararası dönüştürülebilirliğe ve düşük finansal kapsayıcılığa sahip para birimleri açısından bakıyoruz. Birçok büyük ülkede nüfusun yarısı veya daha fazlası banka hesabına sahip değil. Tarafsız, izinsiz ve sabit arzlı küresel bir para birimi, bu tür nüfuslar için çok şey sunabilir.

Yüksek enflasyon, vatandaşların tasarruf etmesini zorlaştırır. Tasarruf, bir ekonomide sermaye biriktirebilmenin önemli bir unsurudur ve bunun yokluğu gerçek büyümeyi ve sürdürülebilirliği ciddi şekilde engeller. Bunun yerine, ekonomiler üretimi artırmak için dış sermayeye veya genellikle borca bağımlı hale gelir. Bu tür borçlar genellikle, borç verenin faydalı gördüğü ve yerel piyasanın organik olarak geliştiremeyeceği türde ekonomik gelişmeyi yönlendiren koşullarla gelir. Borcun merkezi olarak organize edilmesi, etik olmayan liderlerin bir kısmını kişisel çıkar için saptırmasına da olanak tanır.

Yüksek enflasyon, insanların geleceği daha yüksek oranda göz ardı etmesine neden olarak zaman tercihinin yükselmesine yol açar. Zaman tercihinin düşürülmesi, medeniyetin ve ekonomilerin büyümesinin anahtarıdır. Düşük enflasyon ve düşük zaman tercihi, insanların gelecek için plan yapmasını ve yatırım yapmasını kolaylaştırır.

Küresel nüfusun önemli bir kısmının küresel para değişimine erişiminin olmaması, onları küresel piyasalara katılmaktan da dışlama eğilimindedir. Bu, kendi geçimlerini sağlamak için mal ve hizmet sunma yeteneklerine zarar verir. Onların dışlanması, şu anda dışlananların sunabileceği rekabet avantajlarından faydalanabilecek müşterilere de zarar verir; hepimiz kaybederiz, bazıları diğerlerinden daha fazla.

4.6.5 Politika seçeneklerinin değerlendirilmesi

Değişim hayatın yasasıdır. Yalnızca geçmişe veya bugüne bakanlar, kesinlikle geleceği kaçıracaklardır.
John F. Kennedy

Hükümetler bu konuda nasıl bir yanıt verirse versin, etkilerinin derinliği ve genişliği, Bitcoin'in yükselişinin ulusal risk kayıtlarına eklenmesi gerektiği anlamına geliyor.

4.6.5.1 Diren - Savaşçı

Bazı hükümet politikası unsurları, ama özellikle finansal düzenleyicilerin tutumu, Bitcoin’in dikkat çeken bir değere sahip olmasından bu yana çoğu zaman bu pozisyonu almış gibi görünüyor. Ortaya çıkan düzenlemeler genellikle tepkisel, yavaş ve büyümeyi engelleyici nitelikte oldu. Ancak, bu kasıtlı olmayabilir ve sadece hükümetlerin yeterince stratejik bir yaklaşım sergilememesinin bir sonucu olabilir; dolayısıyla, alt düzeydeki düzenleyiciler de bundan etkilenmiş olabilir.

Eğer Bitcoin yükselmeye devam ederse, tarih kitapları bu yaklaşımı benimseyen ülkelerde yaşayan halklara fırsatları başkalarına kaptırmanın büyük bir haksızlık olduğunu yazacaktır. İnternetin yükselişi, gelişmiş dünyada başlarda biraz dirençle karşılaşsa da, kısa sürede sağduyu galip geldi ve ticari ve teknolojik faydaların büyük kısmı, onu gençken benimseyen ülkeler tarafından geliştirildi, inşa edildi ve elde edildi.

4.6.5.2 Görmezden Gel - Kumarbaz

Bu seçenek, El Salvador ve Butan gibi bazı istisnalar dışında, 2009-2024 yılları arasında çoğu hükümet tarafından benimsenmiş gibi görünüyor. ABD’deki Bitcoin Policy Institute ve Birleşik Krallık’taki Bitcoin Policy UK gibi politika enstitülerinin çalışmalarına rağmen, çoğu hükümet büyük ölçüde konulardan habersiz kalmış ve bu nedenle Bitcoin’in Yükselişi’nden hem önleyici tedbirler hem de fırsatlar kaçırılmıştır. Ortaya çıkan düzenlemeler ise genellikle stratejik olarak düşünülmekten ziyade tepkisel olmuştur.

Kasıtlı cehalet kabul edilebilir bir tutum olamaz; çünkü bu, hükümetin sorumlu olduğu coğrafyalarda yaşayan insanların geleceğiyle kumar oynamaktır. Yanlış bilgilendirmeyi desteklemek ve siyasi söylemlerle önemli bir teknolojiyi küçümsemek, hükümet politikasını yürütmenin etik ya da profesyonel bir yolu olamaz. Bitcoin’e ‘sihirli internet parası’ diye gülmek, ilk birkaç yıl sadece teknoloji meraklılarının topladığı bir koleksiyon ya da çok düşük değere sahipken makul olabilirdi, fakat artık böyle bir pozisyon almak kabul edilemez.

4.6.5.3 Ertele - Geride Kalan

Bitcoin’in yükselişini geciktirmeye çalışmak gerçekçi bir seçenektir. Ancak, bu, bugün ve gelecekte o hükümetin sorumlu olduğu coğrafyalarda yaşayan insanlar için daha kötü bir sonuca yol açacaktır. Bu risk göz önüne alındığında, bu yol yalnızca bilgi ve uzmanlık temelinde izlenmelidir.

Bazı konuya özgü ve uluslararası koordineli gecikmelerin, kaçınılmaz geçişi yumuşatmada faydalı olabileceği alanlar olabilir. Örneğin, merkezi sosyal medya şirketlerini sansürleme ya da gereksiz yükler getirme çabalarını azaltarak, sansürlenemez çözümlere geçiş geciktirilebilir. Bu, uluslararası finansal ve diğer büyük ölçekli suçların yönetim maliyetlerini uzun bir süre azaltabilir.

4.6.5.4 Benimse - Yenilikçi

Eğer kazanacaksa, destekle. Tarih, kazananları destekleyen liderlere cömert davranır.
James Dewar

Bitcoin küresel bir para olarak yükselmeye devam ederse, ilk kazananlar şunlar olacaktır:

• Bitcoin’i erken benimseyen bireyler
• Bitcoin’i erken benimseyen işletmeler ve hissedarları
• Hükümetleri Bitcoin’i erken benimseyen ülkelerin vatandaşları

Uzun vadede herkes faydalanacak, ancak ilk büyük faydalar bu seçeneği benimseyen ülkelerin içine akacaktır.

Bitcoin’i şimdi benimseyerek hükümetler şunları yapabilir:

• Vatandaşlarının eğitimini desteklemek
• Bitcoin yasasını ve düzenlemesini stratejik bir açıdan geliştirmek
• Yeni endüstrilerin büyümesini teşvik etmek ya da en azından tarafsız kalmak
• Ekonominin yeniden şekillenmesini öngörmek - finans sektörünün büyüklüğü, mega şirketlerin önem ve gücünde azalma
• Devletin finansmanına etkisini yönetmek

Bitcoin, rolünün yönetmek değil hizmet etmek olduğuna inanan siyasetçiyi gereksiz mi kılacak?
Darren Freemantle

Milyonerin fazla servetini lükse harcaması, hayır işlerine harcamasından toplumsal olarak daha az zararlıdır. Çünkü lükse harcadığında esasen kendisine ve yakın çevresine zarar verir, ancak hayır işlerine harcadığında topluma daha ağır bir zarar verir.
John A. Hobson

4.7.0 Giriş

Devletler yalnızca birçok gelir ve sermaye türünden vergi alma güçlerini kaybetmekle kalmayacak; aynı zamanda para üzerindeki zorlama güçlerini de kaybetmeye mahkumdur.
James Dale Davidson

Devletlere yönelik bölümde tartışıldığı gibi, Bitcoin’in yükselişi devletlerin sosyal yardım hizmetlerini finanse etmesi üzerinde önemli bir baskı oluşturacak gibi görünüyor. Bu ek baskı, birçok batı ekonomisinin yaşlanan nüfuslarla karşı karşıya kaldığı bir dönemde ortaya çıkacak gibi görünüyor.

Devletin fon sağlayıcı ve/veya hizmet sunucu olarak geri çekilmesiyle birlikte, nüfusun artan ihtiyaçları hayırsever faaliyetlere ve bunları destekleyecek hayırseverliğe çok daha fazla ihtiyaç doğuracaktır. Finansal varlıkların kendi kendine saklanabildiği ve maddi olmayan bir biçimde tutulabildiği bir dünyada, yüksek düzeyde zorlayıcı vergilendirme, hatta seçmen onayına sahip demokrasilerde bile, ancak şu anda kabul edilemez düzeyde hareket özgürlüğü kısıtlamalarıyla sürdürülebilir. Yukarıdaki The Sovereign Individual alıntısına bakın veya tamamını okuyun.

Bununla birlikte, hayır kurumları ve kar amacı gütmeyen kuruluşlar için de fırsatlar var. Hizmetlerine artık ihtiyaç duyulmayacağı değil, tam tersi geçerli olacak. Ve bu geçiş sürecinde öğrenerek ve öngörüyle zenginleşen birçok kişi, öncekilerin (örneğin Rockefeller ve Carnegie) yolunu izleyerek ihtiyaçları gördükçe ve imkanları elde ettikçe hayırsever olacaklar.

4.7.1 Riskler

Yasa gereği yoksullara o kadar çok ödemek zorundayım ki, gönüllü bağışlarda bulunacak gücüm kalmıyor... bu durum içimdeki hayırseverlik ilkesini engelliyor ve zayıflatıyor; ve bu ilke, uygulanmadığı için... giderek zayıflıyor ve zamanla belki de tamamen yok oluyor
Thomas Alcock

Hayır kurumlarının karşılaştığı riskler aşağıdaki gözlemlerden kaynaklanmaktadır:

• Demografik değişim nedeniyle (gelişmiş dünyada) sağlık ve sosyal hizmetlere olan toplumsal talebin artması
• Devletin mevcut hizmetleri sağlamaya devam etme kapasitesinin azalması
• Devletin mevcut hizmetleri desteklemek için hayır kurumlarına mali destek sağlama gücünün azalması

Yukarıdakiler, hayır kurumlarının ve kar amacı gütmeyen kuruluşların, hizmetlere olan talebin arttığı bir dönemde, önemli bir finansman kaynağının azaldığı riskleriyle karşı karşıya kalabileceği anlamına gelir.

20. yüzyılda devlet, çoğu gelişmiş ülkede sağlık ve sosyal hizmetlerin baskın sağlayıcısı haline geldi; bu alanlar önceden büyük ölçüde hayır kurumlarının, topluluk gruplarının ve dini kuruluşların alanıydı. İkinci Dünya Savaşı'ndan bu yana refah devletinin ortaya çıkışı, ulus-devlet hükümetlerinin güçlenmesine dayanıyordu. Eğer bu tersine dönerse, sosyal hizmetlerde boşluklar oluşacak ve insanlar bu boşlukları kapatmak için örgütlenmeye çalışacaktır.

Hastanelerin özel hayırseverliğe güvenmek zorunda kalması medeni bir toplum için tiksindiricidir.
Aneurin Bevan

Birçok insan, politikacılar da dahil olmak üzere, hayır kurumlarına güvenmenin "tiksindirici" veya benzeri etik iddialarını dile getirmiş olsa da, bu görüşlerin geçici bir ayrıcalık olduğu ortaya çıkabilir. Her halükarda, bu fikirler entelektüel olarak tartışılmıştır. En geniş omuzlara sahip olanların zorlamayla değil, hayırsever katılımla en büyük yükü taşımasının yeniden beklenmesi, hem etik hem de toplumsal açıdan faydalı olabilir.

Küresel teknoloji ve verimlilikteki mevcut ve gelecekteki ilerlemeler, böyle bir değişikliğin 20. yüzyıldan önceki dünyaya bir geri dönüş olmayacağı anlamına geliyor. Bugün genel olarak arzu edilen sosyal güvenlik ağlarını sağlamak için mevcut kaynaklar, geçmişteki imkanların çok ötesindedir. Aslında Bitcoin, daha iyi kaynak tahsisi kararları, sermaye büyümesi ve daha düşük zaman tercihi sağlayarak, küresel ekonominin üretebileceği kaynakları artırmak için yeni bir temel sunacaktır.

4.7.2 Tehditler

Değişim hayatın kanunudur. Sadece geçmişe veya bugüne bakanlar kesinlikle geleceği kaçıracaklardır.
John F. Kennedy

Finansman

Merkezi veya yerel hükümetten finansman alan hayır kurumları veya kar amacı gütmeyen kuruluşlar, finansal gücün bu siyasi yapılardan uzaklaşması nedeniyle bu kaynaklarda azalma riskiyle karşı karşıya kalabilir.

Aynı risk, finansmanının önemli bir kısmını, Bitcoin’in yükselişinden dolayı kendileri de zorluklarla karşılaşabilecek şirketlerden elde eden kuruluşlar için de geçerlidir. Özellikle bugün finansal hizmetler alanında faaliyet gösteren şirketleri vurgulamak isteriz. Bu finansman sağlayan kuruluşlar, kendileri bu gelişen teknolojiye aktif olarak plan yapıp yanıt vermiyorlarsa, hayırsever faaliyetleri destekleme kapasiteleri azalabilir.

Yatırımlar, miraslar veya vakıflardan bir kısmını finanse eden hayır kurumları, Bitcoin’in şu anda sahip oldukları parasal primi azaltmasıyla bu yatırımlardan elde edilen reel getirilerin düştüğünü görebilirler. Özellikle bu durum, gayrimenkul, altın ve hisse senetlerini etkileyebilir. Tahviller de yalnızca aşırı borçlu devletler nedeniyle değil, aynı zamanda yeni bir parasal varlığın yükselişiyle rekabetle karşı karşıya kaldıklarından dolayı reel değer kaybedebilir.

Finansmanın demografisi her zaman değişmiştir ve bu yeni bir şey değildir. Ancak, Bitcoin’in yükselişiyle birlikte, yeni nesillerin değerleri ve bakış açıları geçmişte görülenden çok daha farklı olabilir.

Talep artışı

Devletler bazı sağlık ve sosyal hizmetleri sağlamada daha az yetkin hale geldikçe, toplumda karşılanmamış talep artacaktır. İnsanlar bu talebi karşılamak için giderek daha fazla küçük, yerel topluluk kuruluşlarına yöneleceklerdir. Yeni kuruluşlar ortaya çıkacak ve yeni katılan bağışçılar tarafından desteklenecektir.

Gelişmiş dünya, yaşlanan nüfuslar ve azalan doğurganlık oranları nedeniyle demografik bir saatli bomba ile karşı karşıya. Bu eğilimler, devletleri daha fazla borca sürüklüyor ve birçok durumda finanse edilmemiş gelecekteki yükümlülüklerin artmasına neden oluyor. Mevcut taleplerin birçoğu karşılanmıyor ve neredeyse kesinlikle karşılanmayacak vaatler veriliyor. Bu, kısa vadeli siyasi çıkarlarla yönlendiriliyor, ancak ne yazık ki, beklentilerin gerçekte sunulabileceklerin çok ötesine çıkmasına yol açıyor. Bu tür beklentiler, karşılanmadıklarında, insanlar yeterli özel önlem almamış olacağından (ilk başta bu vaatleri almasalardı alabilecekleri halde) gelecekteki talebin kaynağıdır.

4.7.3 Fırsatlar

Bu bölümde, Bitcoin’in hayır kurumları ve kar amacı gütmeyen kuruluşlar için sunabileceği bazı olası fırsatları vurguluyoruz. Bunlar kapsamlı değildir, ancak çoğu kuruluş için fırsatlardır ve düşünceyi teşvik etmek amacıyla sunulmuştur.

Önemli bir içgörü şudur ki, Bitcoin dünya çapında giderek daha değerli bir varlık ve para birimi olmaya devam ederse, bugün zaten dahil olan demografik bir grup var ve bu grubun içinden yarının birçok hayırseveri çıkacak. Bunlar, büyük servetle büyük sorumluluk geldiğini zaten anlayan, motive ve bağlı bir gruptur. Geçmişte verilen sözleri devletler giderek daha az yerine getirebildikçe, ister mevcut ister yeni ortaya çıkan ihtiyaçlar olsun, ihtiyaç sahiplerine etik olarak yardım etmeye odaklanan hayır kurumlarıyla çalışmaya ve onları desteklemeye daha istekli olacaklardır.

Yeni talep ve yeni finansman grubu ile, bir yan hayır kurumu veya kar amacı gütmeyen kuruluş başlatmayı düşünmek faydalı olabilir. Yeni bir bağımsız yan kuruluş, hem hizmet sunumunda hem de bağış toplamada daha iyi odaklanabilir ve daha hızlı yenilik yapabilir. Hatta size zamanını gönüllü olarak sunmaya istekli Bitcoiner çalışanlar bulabilir, ayrıca hayırseverliği finansal olarak destekleme imkanı da sağlayabilirsiniz; çünkü servete sahip olmak, insanları aynı zamanda zamanlarının sahibi yapar.

Bitcoin bağışlarını kabul edin ve hedefleyin

Bitcoin kabul etmek, Bitcoin demografisiyle etkileşim kurmanın kolay ve düşük maliyetli bir yoludur. Dünyanın dört bir yanında birçok işletme, çeşitli sosyal medya ve çevrimiçi hizmetleri genellikle ücretsiz olarak kullanarak, ek gelir elde etmek için bunu yapıyor. Bitcoin kabul ederek, kuruluşlar zamanla zenginleşen, büyüyen küresel bir pazara kapılarını açıyor. Bu pazar şu anda sosyal medya ve çevrimiçi platformlarda oldukça bütünleşik olduğu için hedeflemesi nispeten kolay.

Bazı vergi bölgelerinde, işletmelerde bitcoin harcandığında sermaye kazancı vergisi ödenmesi gerekir. Ancak, hayır kurumlarına yapılan bağışlar vergilendirilmeyebilir ve bu da işletmelere kıyasla sürtünmeyi azaltır.

Şu anda bu küresel topluluk içinde bir itibar oluşturmak, birkaç yıl sonra çok daha büyük olduğunda ve hayır kurumunuz bitcoin kabul eden yüzlerce kuruluştan biri olduğunda yapmaktan çok daha kolay olacaktır. Ayrıca, bugün etkileşimde bulunduğunuz kişiler, gelecekte hayırsever olacakların daha büyük bir kısmını oluşturma olasılığı, Bitcoin’i daha sonra benimseyenlere göre daha yüksektir. Bu demografiyle etkileşim kurmak, Bitcoin mirasları ve gönüllülük gibi finansal olmayan diğer destekler için de küresel bir fırsat sunar.

Hazine Yönetimi

Yatırımlardan veya/veya vakıflardan gelir elde eden hayır kurumları ve kar amacı gütmeyen kuruluşlar için, yatırım karmasına bitcoin tahsisi eklemek, Sharpe oranını artırarak belirli bir risk için daha yüksek getiri sağlayabilir. Daha fazla bilgi için 7.3 ‘Hazine Yönetimi’ bölümüne bakınız.

Hizmet Sunumunda Yenilik

Bitcoin ile etkileşimde bulunan birçok işletme, bu pazara özel ürün ve hizmetler sunarak gelir ve sadakati artırıyor. Hayır kurumları için de Bitcoin teknolojisinin hizmet sunumlarını nasıl geliştirebileceği konusunda bir platform sağlayıp sağlayamayacağına bakmak bir fırsattır.

Burada, fikri aydınlatmak ve yenilik sürecinize yardımcı olmak için yalnızca bir örnek sunuyoruz.

Bankasızları 'bankalaştırın': Bir hayır kurumu tarafından sağlanan ve yüklenen Bitcoin ödeme kartları, kimlik sorunları veya kârsızlık nedeniyle banka hesabı olmayan kişilerin, gizlilik ve onurlarını koruyarak gıda bankası gibi hizmetlere erişmelerine yardımcı olabilir. Böyle bir çözüm, mağazada bütçeye dayalı kararlar almak gibi bağımsız yaşamla ilgili becerileri de teşvik edebilir. Bu, alıcıların şu anda bankacılığa erişimleri olmasa bile finansal yönetim deneyimi kazanmalarına olanak sağlayabilir. Ayrıca, ödemelerin ihtiyaç duyulan yerel bölgelere hızlı ve maliyet etkin bir şekilde ulaşmasını da sağlayabilir.

Hizmet Sunum Yapısı

Yerel toplulukları daha fazla dahil etmek için yapıları merkezsizleştirmeyi düşünün. Daha merkezsiz bir yapı, tabandan katılımı teşvik edebilir ve daha merkezsiz bir dünyaya geçişi daha iyi yansıtabilir.

Talep Artışı

Kuruluşunuzun hayırsever amaçları ile şu anda karşılanmamış ihtiyaçların bulunduğu alanlar ya da devletin şu anda bazı ihtiyaçları karşıladığı, ancak gelecekte mali zorluklarla karşılaşırsa bu desteği çekebileceği veya azaltabileceği alanlar arasındaki kesişimi belirleyin.

Bu alanlarda hizmetlerinizi genişletmek için önceliklendirme yapın ve planlar oluşturun.

4.7.4 Aktivite

Bitcoin demografisine yönelik bir bağış toplama kampanyası tasarlayın.

Dikkate alabileceğiniz bazı noktalar:

• Bu teknolojik değişimden doğan hayırseverler neden sizinle iş birliği yapmak isteyecek?
• Bu demografinin hangi değerleri var?
• Sizin derneğiniz / kampanyanız bu değerlerle nasıl kesişiyor?
• Bağışları en çok çekmesi muhtemel olan Bitcoin'e bağlılık seviyesi nedir?
• Bu demografinin coğrafi dağılımı nedir?
• Bu demografide bugün ve gelecekte hangi servet grupları bulunuyor?
• Onlara nasıl ulaşabilir ve iletişim kurabilirsiniz?
• Bu gruplarla uzun vadeli bir ilişki ve güveni nasıl geliştirebilirsiniz?