Ի՞նչ ապագա կարող է կառուցել Bitcoin-ը:

Բիթքոյնը պարզապես արժույթ չէ. դա հեղափոխություն է, որը վերականգնում է իշխանությունը ժողովրդին՝ առաջարկելով խաղաղության և ազատության համը մի աշխարհում, որը ձգտում է հզորացման։
My First Bitcoin

Այս եզրափակիչ մոդուլում մենք կամփոփենք մեր ճանապարհորդության ընթացքում ստացած դասերը, կքննարկենք մի շարք կարևոր հարցեր և կանդրադառնանք Բիթքոյնի ապագային։

Բիթքոյնը պարզապես տեխնոլոգիա չէ. դա ցանց է, որը սնուցում է նոր տեսակի փող, որի առաջարկը չի կարող փոխվել որևէ մեկի կողմից։ Մարդկությունը երբեք չի ունեցել փողի ձև, որն ունի ֆիքսված առաջարկ և կենտրոնացված վերահսկողություն չունի։ Եթե լայնորեն ընդունվի, Բիթքոյնը գործիք է, որը կբացի դրական փոփոխությունների շարժում, որը կարող է փոխել մարդկանց կյանքը ամբողջ աշխարհում։ Այն ներկայացնում է խաղաղ հեղափոխություն՝ ուղղված հավաքական ազատության և հավասարության, բացելով նոր հնարավորություններ մարդկության համար՝ ստեղծելով ընդհանուր, գլոբալ դրամական համակարգ։

Որպես ապակենտրոնացված գլոբալ համակարգ՝ Բիթքոյնը հնարավորություն է տալիս ավելի մեծ ֆինանսական ազատության՝ իշխանությունը փոխանցելով քչերից դեպի շատերը։ Այն ապահովում է անվտանգ, գրաքննությունից պաշտպանված հարթակ արժեքի պահպանման և փոխանցման համար՝ հնարավորություն տալով անհատներին վերահսկել իրենց հարստությունը և պաշտպանել իրենց գնողունակությունը։ Սա հատկապես կարևոր է այսօրվա անորոշ տնտեսական պայմաններում, երբ ավանդական ֆինանսական համակարգը բախվում է աննախադեպ մարտահրավերների։

Հաջորդը, մենք կծանոթանանք թվային արժույթի մեկ այլ ձևի՝ Կենտրոնական բանկի թվային արժույթի (CBDC) հետ և կգնահատենք, թե ինչպես է այն նման և տարբեր Բիթքոյնից։

Կենտրոնական բանկի թվային արժույթները (CBDC) սովորական ֆիատ փողի թվային տարբերակներն են։ CBDC-ները հետևում են նույն կանոններին, ինչ ֆիատ փողը, որտեղ կենտրոնական մարմինը (օրինակ՝ կառավարությունը) կարող է միակողմանիորեն ավելացնել փողի առաջարկը՝ այդպիսով նվազեցնելով մարդկանց գնողունակությունը։ Սակայն CBDC-ները կառավարություններին տալիս են նոր և հզոր գործիքներ՝ վերահսկելու, թե ինչպես է այդ փողը օգտագործվում ամբողջ աշխարհում։

Մարդու իրավունքների հիմնադրամի (HRF) հետազոտության համաձայն՝ 134 երկիր և արժութային միություն, որոնք ներկայացնում են համաշխարհային ՀՆԱ-ի 98%-ը, ուսումնասիրում են CBDC-ների ներդրումը։ 2020 թվականի մայիսին այդ թիվը ընդամենը 35 էր։ Ներկայումս 66 երկիր գտնվում է ուսումնասիրության առաջադեմ փուլում՝ մշակում, փորձարկում կամ գործարկում։ Յուրաքանչյուր G20 երկիր ուսումնասիրում է CBDC, որոնցից 19-ը՝ առաջադեմ փուլերում։

Դուք կարող եք ստուգել՝ արդյոք ձեր երկիրը փորձարկում է CBDC-ներ՝ Մարդու իրավունքների հիմնադրամի CBDC հետևման գործիքի միջոցով՝ cbdctracker.hrf.org կամ cbdctracker.org

Ուրեմն, բացի թվային լինելուց, ի՞նչն է CBDC-ները տարբերում սովորական ֆիատ փողից։ Կարևոր է հասկանալ, որ ի տարբերություն թղթադրամի կամ մետաղադրամի տեսքով ֆիատ փողի, CBDC-ները կառավարությանը հնարավորություն են տալիս թվային եղանակով հետևել և վերահսկել յուրաքանչյուր գործարք ամբողջ աշխարհում։ Սա նշանակում է, որ կառավարությունը կարող է արգելափակել որոշ գործարքներ կամ նույնիսկ սառեցնել ձեր ամբողջ հաշիվը, եթե իրեն դուր չի գալիս դուք կամ ձեր փողի օգտագործման ձևը։

Օրինակ, պատկերացրեք, որ ցանկանում եք գումար ուղարկել ընտանիքի անդամին մի երկրում, որը օգնության կարիք ունի, բայց ձեր տեղական կառավարությունը մերժում է գործարքը, քանի որ համաձայն չէ այդ երկրի ղեկավարների հետ։ Կամ պատկերացրեք, որ գնում եք խանութ ինչ-որ բան գնելու, բայց չեք կարող, որովհետև ազատորեն արտահայտվել եք սոցիալական ցանցերում։

Այսօր շրջանառվող ֆիատ փողի մեծ մասը արդեն թվային է՝ տարբերությունն այն է, որ գործարքները կարող են վերահսկել և գրաքննել տարբեր բանկեր, և միայն այն գործարքները, որոնք անցնում են իրենց հաշիվներով։ Այնուամենայնիվ, վերը նշված գրաքննության օրինակները տեղի են ունեցել և շարունակում են տեղի ունենալ շատ երկրներում՝ իրականացվելով բանկերի կողմից, բայց հաճախ՝ կենտրոնական կառավարության պահանջով։

CBDC-ները, սակայն, կառավարություններին տալիս են էական վերահսկողություն իրենց իրավասության տարածքում փողի օգտագործման նկատմամբ՝ սահմանափակելով անհատների ազատ ծախսելու հնարավորությունը։ Ոմանք պնդում են, որ CBDC-ները կարող են կառավարություններին թույլ տալ ակնթարթորեն իրականացնել քաղաքականություն՝ առանց մարդկային միջամտության։ Բազմաթիվ բանկերի հետ համակարգելու փոխարեն, նրանք կարող են արագորեն հետևել և արգելափակել փողի հոսքերը իրենց երկրում։

CBDC-ներն ու Bitcoin-ը երկուսն էլ թվային են, սակայն այս նմանությունից բացի, դրանք ներկայացնում են փողի շատ տարբեր ձևեր՝ տարբեր փիլիսոփայություններով, որոնք հանգեցնում են տարբեր արդյունքների։

Մոդուլներ 5-ում և 8-ում մենք բացահայտեցինք, որ այն անհատները, ովքեր գործարկում են հանգույց, օգնում են պահպանել Bitcoin-ի կանոնների անվտանգությունը։ Սա մեծ նշանակություն ունի, քանի որ առաջին անգամ է, որ մեր նման մարդիկ կարող են լինել մի ցանցի մաս, որը երաշխավորում է մեր դրամական համակարգի կանոնների պաշտպանվածությունը։ Այս կանոնները ներառում են փողի սահմանափակ առաջարկը, և ոչ մի կողմ չի կարող փոխել այդ կանոնները։ Սա յուրահատուկ հնարավորություն է սովորական մարդկանց համար մասնակցելու մեր փողի անվտանգությունն ու վստահելիությունը պահպանելու գործում։

Bitcoin-ի փիլիսոփայությունը հիմնված է հզորացման, ազատության, ֆինանսական անկախության, քննադատական մտածողության և ինքնորոշման վրա՝ այն գաղափարը, որ մենք բոլորս պետք է հնարավորություն ունենանք մասնակցելու այն համակարգի կանոնների ձևավորմանը, որը ընտրում ենք մեզ համար։ Ի տարբերություն ֆիատ համակարգի, որը վերահսկվում է հզոր կենտրոնական կողմերի կողմից, Bitcoin-ը հիմնված է մի ցանցի վրա, որտեղ ոչ մի կողմ չունի ամբողջական վերահսկողություն։ Սա նշանակում է, որ ոչ ոք չի կարող վերցնել ձեր ունեցվածքը կամ արգելել ձեզ ծախսել ձեր գումարը այնպես, ինչպես ցանկանում եք։ CBDC-ների դեպքում ճիշտ հակառակն է։

Ֆիատ աշխարհում ավելի շատ հարստություն ունենալը անմիջապես նշանակում է ավելի մեծ ազդեցություն և վերահսկողություն։ Իսկ Bitcoin-ում իշխանությունը հավասարապես բաշխվում է մարդկանց միջև։ Սա թիմային աշխատանք է, որտեղ յուրաքանչյուրը՝ անկախ ունեցած գումարի չափից, կարևոր դեր ունի համակարգում։ Պատկերացրեք դա որպես հավաքական ուժ, որտեղ ձեր ֆինանսական կարողությունը ավտոմատ կերպով չի որոշում ձեր ազդեցությունը։ Bitcoin-ը կառուցված է անփոփոխ կանոնների վրա, և այս ներդաշնակության մեջ կարծես մարդկությունն ինքն է վերահսկում համակարգը։ Այստեղ որոշումներ չեն կայացնում մի քանի մեծահարուստներ, այլ մենք բոլորս միասին ենք աշխատում որպես ամուր համայնք՝ ուղղորդելով Bitcoin-ի ուղին առանց որևէ մեկի կողմից այն փոխելու։

Եթե ֆիատ համակարգում հզորները թելադրում են կանոնները, ապա Bitcoin-ի էկոհամակարգում հենց անհատների ներդրումն է պահպանում ցանցը։ Ոչ մի սուբյեկտ, անկախ հարստությունից կամ իշխանությունից, չի կարող որոշել Bitcoin-ի էկոհամակարգի ուղին։ Սա ավանդական իշխանության դինամիկայի շրջադարձ է, որտեղ համակարգի կայունությունը կախված է ոչ թե մի քանիսի, այլ բոլոր մասնակիցների հավաքական ուժից։

Հիմնական գաղափարն է ստեղծել անվտանգ, պարզ և արդար համակարգ, որտեղ յուրաքանչյուր մարդ կարող է մուտք ունենալ, տիրապետել և ծախսել համաշխարհային փողը՝ անկախ նրանից, թե ով է կամ որտեղ է գտնվում։

Խորհուրդ. Ունե՞ք արդյոք ձեր սեփական գումարը վերահսկելու իրավունք։

1. Փողի հասանելիությունը մարդկային անհրաժեշտություն և իրավունք է՞։ Ինչու՞։
2. Եթե չեք կարող ձեր գումարը ծախսել ինչպես ցանկանում եք, ուղարկել ում ուզում եք, կամ տանել ձեզ հետ նոր երկիր, ապա այն իսկապե՞ս ձերն է։ Ինչու՞։
3. Ինչու՞ փոխանակումը դադարեց օգտագործվել։ Ո՞րն է երկակի համընկնման խնդիրը։
4. Ինչու՞ է կարևոր հասկանալ Նիքսոնի շոկը և դրա արդիականությունը մինչ օրս։
5. Ո՞ր այլ պատմական իրադարձությունն է, որ մենք ուսումնասիրել ենք, ձեզ վրա ամենամեծ ազդեցությունն ունեցել։
6. Ինչպե՞ս է սահմանափակ առաջարկով փողը տարբերվում ավանդական ֆիատ արժույթներից։
7. Ե՞րբ է ստեղծվել Bitcoin-ը, ո՞վ է ստեղծել և ի՞նչ նպատակով։ Ինչպե՞ս է դեցենտրալիզացված համակարգի գաղափարը նպաստում այս առաքելությանը։
8. Որո՞նք են պահվող (custodial) և ոչ պահվող (non-custodial) դրամապանակների տարբեր կողմնակի ազդեցությունները։ Ո՞րն էր ձեր սիրելի դրամապանակը։
9. Ի՞նչ գիտեք Lightning Network-ի մասին։ Ի՞նչ գործարքների համար կօգտագործեիք այն։
10. Ինչպե՞ս է ձեր սեփական հանգույցը գործարկելը աջակցում ցանցին։
11. Ինչպե՞ս է ձեր սեփական գումարը վերահսկելը հզորացնում ձեր առօրյա կյանքն ու ապագայի պլանավորումը։
12. Ի՞նչ կերպ կարող է ֆինանսական ազատությունը բարելավել ձեր կարողությունը՝ դրական ներդրում ունենալու ձեր համայնքի կամ հասարակության մեջ։

Հիպերբիթքոյնիզացիա վերաբերում է ենթադրյալ ապագային, որտեղ Bitcoin-ը դարձել է գլոբալ գերիշխող դրամական համակարգը։ Սա նշանակում է, որ Bitcoin-ը օգտագործվում է բոլորի կողմից, ամենուր և ամեն ինչի համար՝ սուրճ գնելուց մինչև հաշիվներ վճարելը և նույնիսկ անշարժ գույք գնելը։ Անհատների, բիզնեսների և նույնիսկ կառավարությունների աճող հետաքրքրությունը Bitcoin-ի նկատմամբ ընդգծում է դրա լայն տարածման հնարավոր ազդեցությունը համաշխարհային տնտեսության և հասարակության վրա։

Ահա հիպերբիթքոյնացված աշխարհի որոշ առավելությունները․

Ինքնիշխան ապագա

Ինքնիշխան ապագան այն է, երբ ամբողջ աշխարհում անհատները լիարժեք վերահսկողություն ունեն իրենց թվային ինքնության և ակտիվների նկատմամբ։ Սա կարող է հանգեցնել ֆինանսական ավելի մեծ ներառականության, ազատության, գաղտնիության և անվտանգության, դրանով նպաստելով մարդու բարգավաճման, առատության և ընդհանուր երջանկության բարձրացմանը։

Վստահելի արժեքի պահոց

Bitcoin-ի թվային սակավությունը այն դարձնում է երկարաժամկետում ամենավստահելի արժեքի պահոցը, ինչը խրախուսում է ավելի ու ավելի շատ մարդկանց օգտագործել այն որպես ապագայի համար խնայողություն կատարելու միջոց։

Դրամավարկային քաղաքականության փոփոխություններ

Եթե Bitcoin-ը լայնորեն ընդունվի, դա կարող է զրկել կառավարություններին ավանդական դրամավարկային գործիքների միջոցով փողի առաջարկը մեծացնելու հնարավորությունից։ Bitcoin-ի զանգվածային ընդունումը կարող է մեծացնել մարդկանց գնողունակությունը և խրախուսել հասարակությանը անցնել ավելի ցածր ժամանակային նախապատվության մտածելակերպի։

Թափանցիկության և հետագծելիության բարձրացում

Բլոկչեյնում բոլոր գործարքների չկեղծվող և անփոփոխ գրանցումը կբարձրացնի թափանցիկությունն ու հաշվետվողականությունը տարբեր ոլորտներում։ Ներկայումս հզոր կառույցները կարող են տրիլիոնավոր եվրոներ տեղափոխել աշխարհով մեկ՝ առանց հստակ տեսանելիության, թե ուր են գնում այդ միջոցները կամ ինչպես են օգտագործվում։ Ֆինանսական գործարքների բաց և ստուգելի գրանցում ապահովելով՝ Bitcoin-ը կարող է երաշխավորել, որ կապիտալի շարժը հասարակության համար դառնա ավելի թափանցիկ։

Հեղափոխություն դրամական փոխանցումների շուկայում

Դրամական փոխանցումների շուկան ներառում է միջոցների փոխանցում մեկ անձից մյուսին, հաճախ՝ միջազգային սահմանները հատելով։ Չնայած ծախսերի նվազմանը, դրամական փոխանցումները դեռ համեմատաբար թանկ են ներքին բանկային փոխանցումների համեմատ, հատկապես փոքր գումարների դեպքում։ Lightning Network-ը առաջարկում է գրեթե ակնթարթային և էժան գլոբալ գործարքներ, ինչը այն իդեալական է դարձնում դրամական փոխանցումների շուկայի համար և լուծում է փոխանցումների հետ կապված բարձր ծախսերը և այլ խնդիրները, ինչպիսիք են դանդաղ հաշվարկման ժամանակները և աշխատանքային ժամերի սահմանափակումները։

Առատ էներգիա

Երբ առկա է շատ մատչելի էներգիա, հասարակությունները զարգանում են, և բազմաթիվ ոլորտներ ու համայնքներ կարողանում են բավարարել տների, բիզնեսների և նոր տեխնոլոգիաների աճող էներգիայի պահանջարկը։ Bitcoin-ի մայնինգը խրախուսում է մայներներին օգտագործել ավելցուկային էներգիան, որը սովորաբար կկորչեր՝ ստացվող արևային, քամու և հիդրոէներգիայի կայուն աղբյուրներից։ Bitcoin-ի մայներները կարող են օգտվել այս էժան ավելցուկային էներգիայից՝ նոր bitcoin ստեղծելու, ցանցը ապահովելու և իրենց ստեղծած ավելցուկային էներգիան անհրաժեշտության դեպքում վերադարձնելու էներգետիկ ցանցին, որից օգտվում է հասարակությունը։

Փողը օգնում է մարդկանց հաղորդակցվել, թե որ գործունեությունները, ապրանքներն ու ծառայություններն են ամենակարևորը հասարակության մեջ։ Երբ փողը վերահսկվում է կենտրոնացված իշխանությունների կողմից, այն անխուսափելիորեն ենթարկվում է մանիպուլյացիայի։

Մարդկության պատմության ընթացքում կրկնվող սխալներից մեկն ազատ շուկայի մեջ միջամտելն է, օրինակ՝ փողի մանիպուլյացիայի միջոցով, ինչը բացասաբար է ազդում անհատների, ընտանիքների, բիզնեսների և վերջապես՝ համաշխարհային մարդկային բարեկեցության վրա։

Երբ փողի վերահսկողությունը հանում ենք կենտրոնացված կողմերի ձեռքից և փոխարենը օգտագործում ենք սահմանափակ առաջարկ ունեցող փող, որը ոչ մի կողմ չի կարող փոխել, կարող ենք ստեղծել ամբողջովին այլ աշխարհ՝ մի աշխարհ, որտեղ այլևս պետք չէ վստահել քաղաքական գործիչներին ճիշտ բան անելու համար, որովհետև սխալ բան անելը դարձել է շատ թանկ և ծախսատար։

Սա արմատապես նոր աշխարհ է։ Եվ դու կարող ես լինել այս իրականությունը ստեղծողների շարքում։ Օգտագործելով Bitcoin-ը, գործարկելով քո սեփական հանգույցը և օգնելով քո շրջապատի մարդկանց ավելի շատ իմանալ փողի ապագայի մասին, դու քվեարկում ես այլ աշխարհի օգտին։

Գործունեություն․ Վերջնական քննարկում — Ինչպե՞ս փոխվեց քո տեսակետը։

Խնդրում ենք պատասխանել հետևյալ հարցերին․

Ինչու՞ է մեզ պետք փողը։

Ի՞նչ է փողը։

Ո՞վ է վերահսկում փողը։

Ի՞նչն է փողին տալիս իր «արժեքը»։

Գրիր այն հարցերը, որոնք ընտրվել էին Մոդուլ 1-ի ընթացքում և հիմա պատասխանիր դրանց։

1. Վերադարձիր Մոդուլ 1-ի առաջին գործունեությանը և համեմատիր քո նոր պատասխանները հին պատասխանների հետ։
2. Համեմատիր և քննարկիր սկզբնական պատասխաններն ու հարցերը։ Ինչ-որ բան փոխվե՞ց։
3. Ինքդ քեզ տուր այս վերջնական հարցը․ Ո՞րն է իմ հաջորդ քայլը։ Եվ ինչպես կարող եմ այս նոր գիտելիքը օգտագործել ինձ հզորացնելու համար։

Եթե պատրաստ ես հաջորդ քայլին, դիտիր հաջորդ բաժնում ներկայացված լրացուցիչ ռեսուրսները, որոնք պարունակում են լավագույն նյութերը հետագա ուսուցման և հաջողության համար։

Ռեսուրսներ

Bitcoin is Generational Wealth - A Short Film

Դրական փոփոխությունների հնարավորությունները հսկայական են, և հենց այդ պատճառով հրավիրում ենք քեզ դիտելու այս տեսանյութը՝ ավելին իմանալու համար։